Góc nhìn trọng tài viên

Bộ nào không dẹp giấy phép con phải thấy xấu hổ

10/10/2017 11:11

Theo TS. Nguyễn Đình Cung, lý do để bảo vệ các điều kiện kinh doanh hiện nay rất mơ hồ mà mục đích chủ yếu nhất vẫn là để bảo vệ lợi ích của mình.

Bo nao khong dep giay phep con phai thay xau ho - Anh 1

Trao đổi với Pháp Luật TP.HCM, TS. Nguyễn Đình Cung, thành viên Tổ tư vấn về kinh tế của Thủ tướng, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam, nói: “Việc Bộ Công Thương cắt giảm 675 điều kiện kinh doanh (ĐKKD) có những cái thực chất, có những cái không thực chất. Tuy vậy, đây là điều cần được khuyến khích”.

Dũng cảm “đập nồi cơm” chính mình

Phóng viên: Thưa ông, nhưng có nhiều ý kiến tỏ ra lo ngại bởi Bộ Công Thương cắt giảm cái này thì có thể phình cái khác ra?

+ TS Nguyễn Đình Cung: Những lo ngại đó cũng có lý do nhưng không đáng ngại. Bởi nguyên lý chung là công chức chỉ được làm những gì pháp luật cho phép. Mặt khác, việc thực thi các ĐKKD thì chủ yếu là địa phương.

Việc cắt giảm ĐKKD của Bộ Công Thương có những cái thực chất, có những cái không thực chất. Điều quan trọng là trong thực tế, những điều kiện không thực chất ấy cũng là cái cớ để người ta hành doanh nghiệp (DN). Chẳng hạn như trong giấy chứng nhận đăng ký kinh doanh buộc phải ghi ngành nghề kinh doanh. Đó là những điều không cần thiết vì hiến pháp đã quy định người dân có thể làm những gì mà pháp luật không cấm. Bỏ điều này đi thì quyền tự do sẽ tăng lên và rủi ro sẽ giảm xuống.

. Ở một góc độ khác, việc Bộ Công Thương dự kiến cắt một lúc hơn 1/2 số ĐKKD đang gây sốc, thưa ông.

+ Thật ra làm được như Bộ Công Thương là phải vượt lên chính mình. Cần chú ý rằng suốt ba nhiệm kỳ trước, rất nhiều ĐKKD mà DN, chuyên gia, báo chí tốn bao nhiêu giấy mực, hội nghị, hội thảo… kiến nghị bỏ mà bộ này dứt khoát không bỏ. Nhiều ĐKKD trong lĩnh vực xăng dầu, gas, dệt may… dù nói thế nào bộ này cũng không bỏ.

Quyết định cắt giảm 675 ĐKKD lần này tôi cho là chưa từng có. Bởi hai lý do: Quy mô và tính tự quyết của Bộ Công Thương. Dĩ nhiên có những áp lực từ bên ngoài, có nghiên cứu, gợi ý từ nhiều người, nhiều bên. Có thể nói đây là việc Bộ Công thương “đập nồi cơm” của chính mình. Làm được việc này rồi Bộ Công Thương sẽ cắt bỏ được nhiều cái vô lý khác. Trong Bộ Công Thương chắc chắn có những đấu tranh rất gay gắt.

. Theo ông, hành động cắt giảm ĐKKD của Bộ Công Thương sẽ tạo ra hiệu ứng gì?

+ Các bộ khác nếu không noi gương thì phải thấy xấu hổ. Bởi Bộ Công Thương vốn là nơi có nhiều ĐKKD nhất. Cách làm này mới mẻ cả về tư duy và hành động. Đó là sự thể hiện một chính phủ hành động. Những nhân tố đổi mới ở các bộ khác hoàn toàn có thể lấy đây là tấm gương để noi theo. Những nhân tố còn chần chừ thì phải xấu hổ và đó là áp lực cần thiết.

Các bộ khác không thể không “ghi bàn” được nữa. Quả bóng đang nằm trong chân họ.

Nhiều bộ khác cũng phải cắt bỏ

. Ông dự báo liệu các bộ nào sẽ noi gương Bộ Công Thương cắt giảm ĐKKD?

+ Tôi tin bộ thứ hai cắt giảm ĐKKD sẽ là Bộ NN&PTNT, rồi đến Bộ GTVT bởi bộ này cần phải lấy lại hình ảnh trước công chúng sau những lùm xùm. Tiếp nữa là Bộ Y tế, dù cho bộ này đang rất lúng túng và tiếp nhận những đề xuất cải cách rất miễn cưỡng chứ không phải tự họ muốn thay đổi. Các bộ khác như Xây dựng, KH&CN, GD&ĐT, LĐ-TB&XH chắc chắn cũng phải cân nhắc cắt giảm các ĐKKD.

. Cụ thể họ nên cắt giảm những gì, thưa ông?

+ Chẳng hạn với Bộ LĐ-TB&XH cần cắt giảm những ĐKKD trong đào tạo nghề. Ngành này không cần quá nhiều các điều kiện vớ vẩn bởi thực hành mới là điều cần thiết và nơi tốt nhất là các nhà máy, DN.

Hay đối với Bộ Y tế, điều kiện cho bệnh viện tư nhân cũng phải thay đổi. Đơn giản như yêu cầu phải có 5 ha đất chẳng hạn. Tư nhân lấy đâu ra 5 ha đất? Nếu chỉ có hơn 1 ha cũng có sao đâu nếu người ta xây lên 17 tầng, có những tầng dành riêng cho việc trồng cây, xây công viên trong phòng và đảm bảo nhiệt độ chuẩn cho những người già.

Làm được điều này thì rủi ro đều được chia sẻ và nguồn lực cũng được huy động tốt hơn, bớt gánh nặng cho bệnh viện công và giúp bệnh viện công dần dần trở lại đúng với chức năng của mình.

. Chắc cần phải có những thúc đẩy thực sự từ Chính phủ?

+ Có lẽ phiên họp Chính phủ tới đây, Thủ tướng sẽ chỉ định một số bộ nữa cắt giảm ĐKKD. Bởi lý do để bảo vệ các ĐKKD hiện nay rất mơ hồ mà mục đích chủ yếu nhất vẫn là để bảo vệ lợi ích của mình.

Hiểu sai hoặc quá cứng nhắc

Có những lý do như để đảm bảo an toàn, trật tự xã hội đã bị hiểu sai hoặc rất cứng nhắc. Nếu cứ tư duy như vậy thì lẽ ra phải cấm tuyệt đối các chợ, trung tâm thương mại, siêu thị… không được bán dao. Bởi nếu căn cứ vào tư duy, lý lẽ đang bảo vệ các ĐKKD hiện nay thì dao phải là nguồn nguy hiểm cao độ.

TS. NGUYỄN ĐÌNH CUNG

Phá bỏ sức ỳ trong cán bộ, công chức

. Có người bảo nếu cắt giảm ĐKKD thì công chức không còn việc gì để làm?

+ Nếu công chức không có việc gì làm hoặc rất ít việc thì chắc chắn công chức sẽ đi tìm những việc làm khác có giá trị hơn. Số lượng công chức vì thế sẽ giảm đi. Chứ nếu như hiện nay, vẫn có những công việc mà công chức dựa vào đó để có những nguồn thu nhập khác thì sẽ chẳng bao giờ họ đi tìm những việc hữu ích hơn.

Tạm thời thì có thể công chức của các bộ sẽ mất việc làm hoặc họ sẽ tìm cách thức khác như có ý kiến đã lo ngại...

+ Thực ra khi bỏ các ĐKKD thì lại tạo ra một dư địa công ăn việc làm mới cho cán bộ, công chức. Họ sẽ không còn chờ đợi các DN đưa báo cáo lên rồi đút vào ngăn bàn nữa mà ngược lại, phải đi thu thập dữ liệu để phân tích thị trường, đưa ra các cảnh báo cần thiết như đúng chức năng của Nhà nước.

. Có điều là không phải bất kể ai cũng thích ứng được nhanh. Vậy phải làm gì?

+ Vai trò, cách thức, công cụ, nội dung quản lý của Nhà nước phải thay đổi hết. Dĩ nhiên không phải là một sớm một chiều nhưng cũng không thể chần chừ mãi. Công nghệ thông tin đã có quá nhiều những ứng dụng, như là truy xuất nguồn gốc chẳng hạn.

Điều này chắc là sẽ thay đổi cách thức tuyển dụng và bổ nhiệm. Sẽ không còn cách lựa chọn nhân sự theo kiểu “hậu duệ, quan hệ, đồ đệ, tiền tệ” nữa. Bởi nếu cứ cách thức này thì không tìm ra được người tài, người có đam mê vào bộ máy.

. Xin cám ơn ông.

Không chỉ ngồi đó để cấp giấy phép

Chúng ta đã có những ví dụ rất tốt. Chẳng hạn khi Úc nhập thanh long của Việt Nam, họ phải có nhiều nghiên cứu, họ đến tận Việt Nam để xem xét quy trình sản xuất. Nhật Bản nhập gà, xoài của Việt Nam họ cũng làm tương tự như vậy.

Khi DN Việt Nam đã đạt được những điều kiện của họ thì cứ vậy mà xuất khẩu thôi. Họ không cần kiểm tra. Việc kiểm tra chỉ diễn ra khi có những cái bất thường như Mỹ đã từng kiểm tra toàn diện tôm, cá ba sa của ta. Sau khi kiểm tra xong, thấy không có vấn đề thì họ lại nhập khẩu bình thường. Cách thức của họ là vậy chứ không chỉ ngồi để cấp giấy phép.

TS. NGUYỄN ĐÌNH CUNG

Theo Chân Luận Báo Pháp luật Thành phố Hồ Chí Minh đăng ngày 02/10/2017

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Hòa giải, đối thoại tại Tòa án: Nên theo cơ chế thu phí 18/10/2019 11:18

    Phòng Thương mại và công nghiệp Việt Nam (VCCI) và TAND TC vừa phối hợp tổ chức hội thảo góp ý Dự thảo Luật Hòa giải, đối thoại tại tòa án.

  • Nguy cơ tranh chấp bất động sản gia tăng 18/10/2019 11:13

    Sự đa dạng, tính phức tạp của các loại tranh chấp bất động sản sẽ ngày càng tăng theo thời gian. Chính vì vậy, doanh nghiệp phải có những phương án phù hợp để đối mặt xử lý.

  • Tranh chấp từ hợp đồng FIDIC lên đến 250 triệu USD 18/10/2019 11:05

    Theo Trung tâm trọng tài quốc tế Việt Nam không có nhiều doanh nghiệp tại Việt Nam hiểu rõ về FIDIC nên đã gặp phải những tranh chấp thương mại với giá trị hàng trăm triệu USD.

     

  • Giải quyết tranh chấp bằng hòa giải, đối thoại: Điểm cộng cho môi trường đầu tư 18/10/2019 11:00

    Dự án Luật Hòa giải, đối thoại tại tòa án đang được Tòa án nhân dân (TAND) tối cao chủ trì xây dựng và dự kiến sẽ trình Quốc hội cho ý kiến tại kỳ họp thứ 8 và thông qua tại kỳ họp thứ 9 của Quốc hội khóa XIV. 

     

     

  • Nâng cao kiến thức về tranh chấp đầu tư quốc tế 18/10/2019 10:56

    Các luật sư đánh giá rằng, tranh chấp đầu tư quốc tế phát sinh từ xung đột giữa cơ quan nhà nước với nhà đầu tư nước ngoài có nguồn gốc từ chính các tranh chấp thương mại.

  • Hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững về kinh tế và tài chính 18/10/2019 10:53

    Sáng 5/10, tại Cung Quy hoạch TP Hạ Long (Quảng Ninh), trong khuôn khổ Triển lãm chuyên đề về kinh tế tài chính khu vực phía Bắc tại tỉnh Quảng Ninh năm 2019 đã diễn ra tọa đàm với chủ đề: “Hỗ trợ doanh nghiệp phát triển bền vững về kinh tế - tài chính" về 2 nội dung "Kinh tế chia sẻ" và "Tài chính"...

  • Doanh nhân ngày càng được xã hội tôn trọng và kỳ vọng 18/10/2019 10:44

    Ông Trần Ngọc Liêm, Phó Giám đốc Phòng Thương mại - Công nghiệp Việt Nam (VCCI) chi nhánh tại TP.Hồ Chí Minh, từng có gần 30 năm sát cánh cùng doanh nghiệp và đội ngũ doanh nhân Việt Nam.

     

  • Doanh nghiệp Việt đối mặt với rắc rối xuất xứ hàng hóa 18/10/2019 10:39

    Từ việc thực hư Asanzo có bóc tem nhãn hàng ngoại để gắn mác “Made in Vietnam” hay không, cho đến những nghi vấn của Bộ Công Thương về việc gian lận thương mại để xuất khẩu trong ngành gỗ ép… đang làm dấy lên mối lo ngại về những rắc rối mà doanh nghiệp (DN) Việt Nam phải đối mặt. Điều này không chỉ làm tổn hại đến một DN, một ngành hàng, mà cả hình ảnh, thương hiệu và uy tín của một quốc gia.

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC