Góc nhìn trọng tài viên

Dai dẳng tính pháp lý của vận tải công nghệ

31/10/2018 20:06

Vụ kiện tụng dai dẳng chưa có hồi kết giữa Vinasun với Grab tiếp tục cho thấy tính chính danh của loại hình vận tải công nghệ đến giờ vẫn còn bỏ ngỏ. Khi lĩnh vực này ngày càng đua nở tại Việt Nam, khâu chính sách không thể cứ chạy theo mà cần sớm có quan điểm và quy định rõ ràng.

Ở góc độ pháp lý xoay quanh vụ kiện giữa nguyên đơn là hãng taxi Vinasun với bị đơn là Grab đang được đưa ra xét xử tại TAND Tp.HCM, theo quan điểm cá nhân của luật sư Lê Thành Kính, Giám đốc công ty Luật TNHH Lê Nguyễn, trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), cần phải nhìn nhận môi trường kinh doanh trước đây với môi trường kinh doanh hiện nay có nhiều thay đổi đối với loại hình taxi công nghệ.

Có vi phạm pháp luật?

"Vì vậy khi đặt vấn đề Vinasun đòi Grab bồi thường thiệt hại hơn 42 tỷ đồng thì phải nói đến tính pháp lý liên quan đến việc Grab có vi phạm pháp luật ở Việt Nam hay không và vi phạm pháp luật đó đã được ai xử lý hay chưa?", luật sư Kính lưu ý.

Cũng theo ông Kính, nếu cáo buộc Grab vi phạm pháp luật thì phải có cơ quan nhà nước xác định vi phạm. Việc bồi thường thiệt hại đòi hỏi phải có sự vi phạm pháp luật.

Và không phải chỉ mình Grab hoạt động theo hình thức taxi công nghệ, mà trước đây còn có Uber. Dưới góc nhìn riêng, luật sư Kính nói rằng nếu như phía tòa án tuyên buộc Grab bồi thường thiệt hại thì những người bán hàng trên mạng internet cũng sẽ bị những người buôn bán truyền thống khởi kiện với lý do là họ không bán được hàng như bán trên mạng.

"Giữa thời đại 4.0 nhưng lại có suy nghĩ như thế thì rõ ràng là rất sai lầm. Sai lầm thứ nhất là về vấn đề kinh doanh. Sai lầm thứ hai là về quản lý kinh doanh. Và sai lầm thứ ba là sai lầm về pháp luật liên quan đến việc cạnh tranh trong kinh doanh", luật sư Kính nhấn mạnh.

Trước đó, Vinasun cáo buộc Grab đã vi phạm nghiêm trọng pháp luật, gây mất việc làm cho 8.000 lao động và đòi Grab bồi thường hơn 41 tỷ đồng. Vinasun cho rằng Grab làm giảm doanh số, vi phạm nghiêm trọng Đề án 24 của Bộ GTVT, Luật Thương mại, Luật Giao dịch điện tử; vi phạm nghĩa vụ thuế đối với Nhà nước; Grab hoạt động như một doanh nghiệp (DN) vận tải.

Hiệp hội Vận tải ôtô Việt Nam (VATA) mới đây cũng đã gửi văn bản kiến kiến nghị tới Thủ tướng Chính phủ về những bất hợp lý của loại hình vận tải công nghệ.

van-tai-cong-nghiep-JPG-6623-1540912236.

Grab có vi phạm pháp luật hay không vẫn đang là dấu hỏi lớn

Cần sớm quy định rõ

VATA cho rằng có sự không rõ ràng khi Grab đã lợi dụng Quyết định 24/QĐ-BGTVT để vi phạm pháp luật. Grab đã lợi dụng đề án thí điểm của Bộ GTVT để điều hành trọn vẹn một quy trình kinh doanh vận tải taxi, tương tự Vinasun.

VATA lưu ý do điều kiện kinh doanh khác nhau nên các DN vận tải Việt Nam khó lòng cạnh tranh sòng phẳng với Grab. Liên quan đến dự thảo nghị định mới về kinh doanh vận tải, phía VATA kiến nghị cần quy định việc ứng dụng công nghệ phải được áp dụng cho cả 5 loại hình vận tải.

Theo đó, cần có quy định chuẩn về dữ liệu thông tin bắt buộc như lộ trình, chủng loại phương tiện, số lượng hành khách, người lái xe cũng như quy định việc chia sẻ dữ liệu với các cơ quan quản lý nhà nước nhằm chống tình trạng "xe dù, bến cóc", vi phạm luật giao thông, gây mất an toàn giao thông và thất thu cho ngân sách nhà nước.

Ngay cả việc dù Grab đã tạo ra việc làm cho 175.000 lái xe cũng đang gây tranh cãi khi những tài xế này không hề đóng bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp cho người lao động. Đặc biệt là khi có nhiều tài xế đã làm việc cho Grab có thời gian tới 6 tháng, một năm hoặc còn lâu hơn nhưng họ không chịu sự điều chỉnh của Luật Lao động.

Giới chuyên gia nhận định đây chính là lỗ hổng pháp lý rất lớn để Grab lách luật. Như vậy càng có lý do để đưa Grab và loại hình vận tải công nghệ đang nở rộ ở Việt Nam với sự tham gia của nhiều DN trong và ngoài nước đi vào khuôn khổ. Đặc biệt là làm sao để người lao động trong lĩnh vực này có quyền lợi về an sinh xã hội.

Có lẽ cũng cần tham khảo đường hướng xử lý của châu Âu (EU) từng "nhức đầu" với loại hình taxi công nghệ mà điển hình là Uber. Hồi cuối năm ngoái, Tòa án Công lý châu Âu (ECJ) ra phán quyết Uber là một hãng cung cấp dịch vụ vận tải, không phải một công ty kỹ thuật số. Phán quyết này được cho là rộng đường để quản lý Uber tại EU.

Khi ấy, nhiều người đặt ra câu hỏi là liệu việc xem Uber như hãng taxi có phải là bước thụt lùi của thời đại 4.0? Tuy nhiên, nhiều ý kiến từ dư luận cho rằng các nước EU rất phát triển và tôn trọng luật pháp, một khi phán quyết vấn đề gì đều tìm hiểu rất kỹ về hoạt động của chủ thể đó. Vì vậy, khi họ phán quyết Uber là taxi thì không có gì là thụt lùi thời đại 4.0 cả.

Rõ ràng, khi EU đã xác định rõ được Uber là taxi thì việc tại Việt Nam, các cơ quan quản lý cũng cần sớm xác định hình thức kinh doanh vận tải của Grab và các loại hình kinh doanh tương tự để chấn chỉnh tình trạng bát nháo và tranh cãi dai dẳng về tính chất pháp lý của vận tải công nghệ như hiện nay.

Theo Thế Vinh - Thời báo Kinh doanh đăng ngày 31/10/2018

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Cảnh báo rủi ro trong giao dịch quốc tế từ vụ lừa đảo của Echopack Inc 21/03/2019 17:30

    Một bài học lớn là vụ lừa đảo của Echopack Inc. với nhiều doanh nghiệp thủy sản Việt Nam. Thực ra trong vụ này, nếu tinh ý, doanh nghiệp sẽ không bị lừa khi từ chối LC không khả thi. Nhà xuất khẩu phải gửi chứng từ đến ngân hàng phát hành, có chữ ký của người đại diện ký hợp đồng phù hợp với chữ ký lưu trong hồ sơ để thanh toán. 

  • Còn nhiều việc phải làm trong cải cách pháp luật về doanh nghiệp 20/03/2019 09:24

    Luật sư Nguyễn Tiến Lập, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC) bày tỏ, không phủ nhận là có rất nhiều quy định của hai luật nêu trên đã thể hiện các nguyên tắc như: doanh nghiệp được làm tất cả những gì mà luật không cấm hay doanh nghiệp tự kê khai và tự chịu trách nhiệm...., nhưng thực tế thi hành luật lại khác và đơn cử: doanh nghiệp tự kê khai, song không được tự chịu trách nhiệm trước pháp luật mà vẫn phải định kỳ bị kiểm tra.

  • Lưu ý về điều khoản loại trừ trong hợp đồng bảo hiểm 19/03/2019 17:10

    Bất đồng quan điểm giữa bên bảo hiểm và bên được bảo hiểm liên quan đến việc áp dụng hay không áp dụng các điều khoản loại trừ được quy định trong hợp đồng/ điều khoản bảo hiểm trách nhiệm dân sự chủ tàu và hợp đồng/điều khoản bảo hiểm thân tàu là một trong những nguyên nhân thường xảy ra tranh chấp trong tai nạn đâm va. Vụ tranh chấp dưới đây được giải quyết tại một trung tâm trọng tài thương mại cho thấy những lưu ý cần thiết về vấn đề nêu trên.

  • Nghị định “đá” luật, hàng loạt dự án bất động sản có tranh chấp 15/03/2019 11:04

    Theo thống kê của Cục Quản lý nhà và thị trường bất động sản (BĐS), hiện nay, cả nước có 215 dự án BĐS có khiếu nại, tranh chấp, trong đó có 108 dự án xảy ra tranh chấp giữa chủ đầu tư với cư dân, 107 dự án có khiếu nại, tranh chấp về thu hồi đất, bồi thường giải phóng mặt bằng và những nội dung dân sự khác. 

  • Rủi ro trong giao dịch quốc tế khi làm ăn "xuôi chèo, mát mái" 14/03/2019 10:06

    Nhà nhập khẩu ứng vốn ngay sau khi ký hợp đồng và trừ vào từng lô hàng. Nhanh chóng, thuận tiện, hợp đồng ký hàng năm, giao hàng nhiều đợt, ứng trước 70% giá trị, thanh toán nhanh gọn. Mọi giao dịch đều 'xuôi chèo, mát mái', lòng tin nhà xuất khẩu tăng lên.

  • Tác hại khôn lường từ gian lận xuất xứ 13/03/2019 16:00

    Tình trạng hàng hóa được nhập khẩu từ nước ngoài hoặc đặt gia công ở nước ngoài nhưng lại đội lốt hàng Việt, ghi nhãn xuất xứ “Made in Viet Nam” đánh lừa người tiêu dùng… đang ngày càng gia tăng, có chiều hướng tinh vi hơn. Nó không chỉ ảnh hưởng tiêu cực đến DN làm ăn chân chính và nguy hại cho người tiêu dùng mà còn gây ra những tác hại khôn lường trong hoạt động thương mại quốc tế của hàng hóa Việt Nam.

  • Những thách thức pháp lý khi thí điểm thanh toán qua di động 08/03/2019 10:36

    Việc Thủ tướng Chính phủ đồng ý cho thí điểm sử dụng tài khoản viễn thông để thanh toán là cơ hội phát triển kinh tế, vì sự tiện lợi cho hàng chục triệu người trong việc mua bán, du lịch... với một chiếc điện thoại di động sẵn có mà không cần phải mang theo các phương tiện thanh toán như tiền hay thẻ thanh toán, đồng thời cũng là cơ hội lớn cho các nhà mạng.

  • Đổ bộ ồ ạt, xe con Trung Quốc có đủ sức làm "cách mạng về giá" như thời xe máy ở Việt Nam? 08/03/2019 10:28

    Mặc dù các dòng xe Trung Quốc chưa nhận được cảm tình của nhiều người mua xe tại Việt Nam, tuy nhiên với lợi thế giá rẻ, đa tiện nghi và mở rộng hệ thống phân phối, xe Trung Quốc đang buộc các hãng xe tại Việt Nam phải chú ý nhiều về giá trong cuộc chiến giành thị trường về lâu dài.

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC