Góc nhìn trọng tài viên

Đề xuất đánh thuế tài sản: “Tiền mua nhà là khoản tiết kiệm của người dân, sao lại đánh thuế?”

17/04/2018 10:50
Đề xuất đánh thuế tài sản: “Tiền mua nhà là khoản tiết kiệm của người dân, sao lại đánh thuế?”

TS. Lê Xuân Nghĩa, chuyên gia tài chính, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam

Bộ Tài chính mới đây cho biết vừa kiến nghị với Chính phủ trình Ủy ban thường vụ Quốc hội, Quốc hội để đưa dự án Luật thuế tài sản vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh nhiệm kỳ Quốc hội khóa XIV.
Xung quanh vấn đề này, phóng viên đã có cuộc trao đổi ngắn với TS. Lê Xuân Nghĩa, chuyên gia tài chính.
Bộ Tài chính vừa công bố Dự thảo tờ trình gửi Chính phủ về đề nghị xây dựng Dự án Luật thuế tài sản. Theo đó, đơn vị này đề xuất mức thuế suất 0,4% thuế tài sản với căn hộ chung cư, đất ở, đất xây nhà chung cư, đất kinh doanh..., có giá trị từ 700 triệu đồng (tính cho phần giá trị vượt 700 triệu đồng) mỗi năm. Theo Bộ Tài chính hiện có 174/193 nước thực hiện thu thuế tài sản với nhiều tên gọi khác nhau. Xin ông cho biết ý kiến của mình liên quan đến vấn đề này?
TS Lê Xuân Nghĩa: Cái mà Bộ Tài chính gọi là kinh nghiệm quốc tế thì tôi cho rằng cần phải được nghiên cứu thấu đáo để có thể hiểu được trong bối cảnh nào, với mục đích gì thì nên đánh thuế tài sản.
Về nguyên lý về đánh thuế tài sản của phương tây, là để kích thích việc sử dụng tài sản đó hiệu quả hơn, ví dụ, đánh thuế đất dư thừa trong khuôn viên nhà ở để tránh tình trạng một gia đình sử dụng quá nhiều đất mà lẽ ra đất đó có thể được sử dụng hiệu quả hơn.
Hoặc có quốc gia đánh thuế chênh lệch giá tài sản, như bạn mua một căn hộ đầu cơ, khi mua thì giá 1 tỷ đồng nhưng khi bán được 1,5 tỷ đồng. Khi đó, Chính phủ có thể đánh thuế một số % trên mức chênh lệch giá.
Còn về việc đánh thuế mà Bộ Tài chính đề xuất là đánh thuế nhà đang ở của dân, tôi cho rằng đây là việc cần cân nhắc thận trọng. Tiền mua nhà đó là khoản tiết kiệm bao lâu người dân mới mua được thì tại sao lại đánh thuế?
Ngoài việc đánh thuế đối với nhà ở, thì Bộ Tài chính còn đề xuất đánh thuế tài sản đối với xe ô tô trị giá từ 1,5 tỷ đồng, ý kiến của ông về vấn đề này như thế nào, thưa ông?
Việc đánh thuế ô tô thì lại càng cần phải cân nhắc thận trọng. Thứ nhất là vì nền tảng hạ tầng của Việt Nam còn rất yếu kém, tắc nghẽn thường xuyên, nhất là ở đô thị, do đó, cần có biện pháp để hạn chế ô tô chứ không phải là đánh thuế ô tô giá đắt.
Việc đánh thuế đối với ô tô giá từ 1,5 tỷ đồng là biện pháp nửa vời, vì sao chỉ đánh thuế ô tô đắt tiền còn ô tô rẻ tiền lại không bị đánh thuế? Như thế sẽ càng khuyến khích người dân đi ô tô rẻ tiền, vừa không đạt được mục tiêu môi trường vừa không đạt mục tiêu chống tắc nghẽn. Đây là một sự trá hình của thuế thu nhập và thuế nhập khẩu xe và điều này chưa chắc được các hãng xe quốc tế tán đồng theo nguyên tắc thương mại tự do.
Bộ Tài chính cho rằng, việc đánh thuế là để tăng thu cho ngân sách nhà nước. Vậy nếu như theo ý kiến của ông, là không nên đánh thuế tài sản nhà ở, ô tô, thì giải pháp sẽ là gì, thưa ông?
Tôi cho rằng, hướng quan trọng nhất là cần tiết kiệm chi tiêu ngân sách. Một điều khá ngạc nhiên là tỷ lệ tiết kiệm/GDP của Việt Nam giảm khá nhanh và so với các nước Nhật Bản, Hàn Quốc trước đây là quá thấp nên bất cứ việc mở rộng ngân sách nào sẽ gắn với nó một thứ là nợ, đó là điều nguy hiểm.
Một nhà kinh tế học nổi tiếng của Mỹ từng nói “nợ nước ngoài nếu dùng để tiếp thu, học tập được tiến bộ công nghệ thì tốt, còn nếu không, sẽ là một thảm hoạ”, vì vậy, phải thu hẹp dần tỷ lệ nợ/GDP, đặc biệt là nợ thương mại. Phải thu hẹp dần quy mô ngân sách, kể cả thu và chi.
Ngoài ra, Bộ Tài chính nên tập trung thu hồi toàn bộ các dự án đã đầu tư mà nằm đắp chiếu bao lâu nay, thu hồi toàn bộ các doanh nghiệp Nhà nước làm ăn không hiệu quả, phát mãi cho tư nhân trong nước và nước ngoài để thu hồi vốn về và làm cho khối lượng tài sản khổng lồ này hoạt động hiệu quả hơn. Điều này có ý nghĩa hơn nhiều so với việc đánh thuế tài sản của người dân.
Ngoài ra, xét về mức độ phát triển, ưu tiên hàng đầu của Việt Nam hiện nay nên là tối đa hoá sản lượng của nông nghiệp, làm nền tảng cho công nghiệp hoá như kinh nghiệm của các nước Nhật Bản, Hàn Quốc, Trung Quốc. Vì vậy, có thể xem xét việc đánh thuế tài sản là đất nông nghiệp không được sử dụng có hiệu quả.
 
Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Doanh nghiệp bắt đầu "thấm" Nghị định 20 16/04/2018 11:27

    Các quy định mới của Nghị định 20/2017/NĐ-CP về giao dịch liên kết, có hiệu lực từ 1-5-2017, như mẫu tờ khai về hồ sơ thông tin tập đoàn toàn cầu hay báo cáo lợi nhuận liên quốc gia đang là thách thức không dễ vượt qua với nhiều doanh nghiệp trong mùa quyết toán thuế năm 2017 đang diễn ra hiện nay.

  • Cổ đông lớn muốn bước nhanh vào HĐQT, được không? 12/04/2018 10:47

    Chi gần 5 tỷ USD để sở hữu 343.642.587 cổ phiếu SAB vào tháng 12/2017, chiếm 53,59% vốn tại Tổng công ty cổ phần Bia - Rượu - Nước giải khát Sài Gòn (Sabeco), Vietnam Beverage muốn bước chân vào Hội đồng quản trị (HĐQT) Sabeco thật sớm.

  • Tiền gửi trong ngân hàng có an toàn không? 11/04/2018 16:33

    Đối với hoạt động nhận, rút tiền gửi tiết kiệm, các văn bản pháp lý hiện hành là Quy chế về tiền gửi tiết kiệm ban hành kèm theo Quyết định 1160/2014 của Ngân hàng Nhà nước (gọi tắt là Quy chế), Quyết định số 47/2006 về việc sửa đổi, bổ sung một số điều của Quy chế về tiền gửi tiết kiệm ban hành kèm theo Quyết định 1160/2014.

  • Sửa Luật Phòng, chống tham nhũng: Từ chuyện đánh thuế hay tịch thu tài sản... 06/04/2018 14:23

    Ai cũng biết chống tham nhũng sẽ không đi vào thực chất nếu không thu hồi được tài sản bị chiếm đoạt. Đó là lý do mà dự thảo sửa đổi Luật Phòng, chống tham nhũng đưa ra biện pháp đánh thuế cao tới 45% hay tịch thu các tài sản không giải trình được nguồn gốc trong quá trình kê khai tài sản của cán bộ nhà nước

  • “Kinh tế số và chính sách an ninh mạng Việt Nam”: Không nhất thiết ban hành thêm luật mới 06/04/2018 14:19

    Việt Nam đang chứng kiến đồng thời sự tăng trưởng mạnh mẽ của kinh tế số, đi kèm với gia tăng các rủi ro về an ninh mạng. Do đó, đòi hỏi chính sách an ninh mạng phải được đánh giá lại và có bước tiến mới để đối phó với những lo ngại về an ninh an toàn thông tin cũng như thúc đẩy tăng trưởng kinh tế số.

  • Thúc đẩy doanh nghiệp tư nhân lớn mạnh 06/04/2018 14:16

    Khu vực kinh tế tư nhân ngày càng khẳng định rõ vai trò quan trọng đối với nền kinh tế, song quy mô đầu tư của các doanh nghiệp này lại đang có xu hướng nhỏ đi. Mức vốn đầu tư bình quân của mỗi doanh nghiệp tư nhân năm 1995 là khoảng 1,7 tỷ đồng, đến 2005 giảm còn khoảng 0,98 tỷ đồng, đến năm 2016 chỉ là 0,46 tỷ đồng.

  • Bao lần thăng trầm, thương hiệu cá tra mạnh lên? 05/04/2018 18:36

    Cá tra Việt Nam một lần nữa tiếp tục đối diện “hàng rào kỹ thuật bảo hộ” khi Bộ Thương mại Hoa Kỳ (DOC) vừa qua ban hành kết luận cuối cùng trong việc rà soát hành chính lần thứ 13 (POR 13) về chống bán phá giá cá tra, cá ba sa của Việt Nam vào thị trường Hoa Kỳ. Căn cứ kết luận này, các doanh nghiệp xuất khẩu cá tra, cá ba sa của Việt Nam bị áp dụng mức thuế chống bán phá giá từ 2,39-7,74 USD/kg. Đây là các mức thuế rất cao, tác động lớn tới xuất khẩu cá tra, cá ba sa của Việt Nam sang Hoa Kỳ.

  • Cần chế tài mạnh hơn đối với chủ đầu tư 02/04/2018 10:32

    Mắt xích quan trọng đầu tiên trong hoạt động đầu tư xây dựng cơ bản là chủ đầu tư, nhưng trên thực tế vai trò của chủ đầu tư trong nhiều trường hợp vừa không rõ ràng, vừa yếu kém về mặt năng lực và thiếu ràng buộc về trách nhiệm. 

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC