Góc nhìn trọng tài viên

Giấy phép con “chèn ép” DN thực phẩm

08/09/2017 11:10

 “Dùng i-ốt sẽ làm biến mùi, biến vị nước mắm truyền thống. Hơn nữa, trong nước cốt cá đã có i-ốt rồi, sao phải dùng i-ốt?”- đây là thắc mắc của Chủ tịch Hội Lương thực, thực phẩm TP HCM, bà Lý Kim Chi tại buổi tọa đàm “Giấy phép con cần bỏ trong kinh doanh thực phẩm”.

p/Đưa cá cơm vào sản xuất nước mắm Nam Ngư tại Phú Quốc.p/Ảnh: Quốc Tuấn

Đưa cá cơm vào sản xuất nước mắm Nam Ngư tại Phú Quốc.p/Ảnh: Quốc Tuấn

Những quy định gây “choáng” cho DN

Thừa nhận rằng chương trình quốc gia bổ sung i-ốt để phòng chống các rối loạn do thiếu i-ốt gây ra là rất quan trọng. Tuy thế, bà Chi, người gắn bó với ngành lương thực, thực phẩm nhiều năm nay lại thấy nó bất cập trong nhiều khâu chế biến lương thực, thực phẩm.

Không chỉ đối với nước mắm, bà Chi còn kể: có những sản phẩm rau, quả, hạt khi sấy khô phải dùng muối. Nhưng nếu dùng muối có chứa i-ốt thì không phù hợp, không đảm bảo được mùi, vị, màu sắc của sản phẩm. 
Nhưng, quy định vẫn là quy định - bà Chi nói thẳng dù trong tọa đàm có sự hiện diện của Cục phó Cục An toàn thực phẩm, Bộ Y tế.

Cũng chính vì quy định này mà nhiều DN lấn cấn khi công bố sản phẩm. “Cơ quan chức năng bảo: không sử dụng i-ốt thì lấy gì mà chứng nhận. Có nơi còn bảo: nếu muốn đưa sản phẩm ra thị trường thì phải có i-ốt. DN không thể gian dối khi không dùng i-ốt mà lại nói có dùng” - Bà Chi phát biểu và cho biết thêm: vấn đề này đã được kiến nghị từ tháng 2/2017 mà đến nay chưa được sửa, chưa có hồi âm. “Các DN kẹt lắm. Đấy là sự trì trệ”, bà Chi khẳng định.

Nhưng chưa hết, bà Phạm Thị Huân - Giám đốc công ty TNHH Ba Huân, một DN chuyên sản xuất các sản phẩm thịt gà còn cho hay: DN của bà muốn làm thêm sản phẩm gà đông lạnh nhưng rất khó khăn. Bà Huân giải thích: trước đây sản phẩm gà của công ty đã đạt đủ tiêu chuẩn. Giờ nếu thêm chữ “lạnh” nữa thì gần như cũng phải làm lại từ đầu. Mà thủ tục thì rắc rối.

“Gà nuôi chỉ 40 ngày là được một lứa, nhưng giấy phép lại mất tới 30 ngày. Chờ giấy phép xong thì gà quá lứa” - bà Huân cho hay.

Trên đây chỉ là một trong những bất cập trong các quy định về công bố hợp quy, công bố phù hợp an toàn thực phẩm mà một số DN nêu ra tại tòa đàm.

Nhưng, điều đặc biệt là các DN cũng như các chuyên gia đến từ Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam, Trung tâm trọng tài quốc tế Việt Nam cũng như nhiều ban ngành khác của TP.HCM đều đồng thuận: quy định là cần thiết, quan trọng là cách thức thực hiện.

Hay theo quy định của ngành Y tế, khi đưa sản phẩm thực phẩm ra thị trường, doanh nghiệp phải có giấy xác nhận công bố phù hợp quy định an toàn thực phẩm. Trong khi các doanh nghiệp cho rằng đây thực chất là “giấy phép con”, gây tốn kém thời gian, chi phí thì Bộ Y tế cho rằng trong điều kiện vệ sinh an toàn thực phẩm hiện nay, quy định này là cần thiết.

Đến cơ quan quản lý cũng... bất ngờ

Bởi cũng như đại diện Cục An toàn thực phẩm Trần Việt Nga nói: bảo đảm an toàn thực phẩm là trách nhiệm chung của cả cơ quan quản lý nhà nước và DN. Nhưng dù vậy, bà Nga cũng rất bất ngờ với nhiều phản ánh của DN về việc thực hiện các quy định liên quan tới an toàn thực phẩm. Chẳng hạn quy định về muối i-ốt, vốn đã được Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam chỉ đạo theo tinh thần nghị quyết 103/2017 của Chính phủ. Hay việc bà Huân phản ánh những rắc rối xung quanh sản phẩm gà đông lạnh.

Quy định về an toàn thực phẩm không phải là không có những rắc rối, bất cập. Nhưng rõ ràng sự cần thiết của nó là có thể chấp nhận được. Chỉ có điều, như bà Nga thừa nhận: “Có nhiều trường hợp chuyên viên, cán bộ nhũng nhiễu DN và Cục khi phát hiện đã xử lý nghiêm”.

Nhưng có lẽ, những trường hợp mà Cục phát hiện không nhiều. Điều ấy cũng bởi tâm lý e ngại của các DN. Họ chỉ dám đề nghị rằng: “Thôi thì lãnh đạo động viên cán bộ mỗi khi nhận hồ sơ thì dành ra 5 phút xem ngay xem hồ sơ của DN thiếu gì để bổ sung. Đó là cái tâm thức, cái tác phong của cán bộ đối với DN”.

Ông Trần Ngọc Liêm - Phó Giám đốc VCCI tại TP HCM, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cho rằng có lẽ vì không ràng buộc gì với việc kinh doanh nên nói thẳng: “Cán bộ, chuyên viên có khi lương tháng 10 triệu, nhưng thu nhập ngoài thì lên tới 40-50 triệu. Các quy định vô lý đã gây ra tình trạng tham nhũng vặt này”.

Mạnh mẽ hơn, đại diện Viện kinh tế và quản lý TP.HCM nói: một chiếc bánh sô-cô-la thậm chí 16 giấy phép cũng được, nhưng quan trọng nhất là phải minh bạch, thông thoáng. Bởi theo vị đại diện này, không phải cứ có nhiều quy định là xấu và cứ ít quy định là tốt. Tuy vậy, cách quản lý tốt nhất không phải là ban hành nhiều quy định, bởi vô hình trung, các quy định sẽ vi phạm nguyên tắc công bằng trong quản lý và kinh doanh.

Mới đây, trên mạng xã hội Facebook xuất hiện lời kêu than của một start-up trong ngành thực phẩm khi cho hay: họ phải chấp nhận chi phí ngoài mỗi hồ sơ công bố phù hợp an toàn thực phẩm mất 50 triệu đồng. Lời than vãn ấy có lẽ chính là những tiếng nói ít ỏi cất lên khi họ quyết định… ngừng kinh doanh sản phẩm. 
Bởi thế, để các quy định trên trời với được xuống nhân gian, có lẽ những chế tài sẽ không đủ.

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Mất hàng triệu USD mỗi năm từ thương mại quốc tế 22/01/2018 11:07

    TS. Nguyễn Xuân Minh, trọng tài viên Trung tâm trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cũng chỉ ra rằng, qua hàng loạt các vụ khiếu kiện tại VIAC thời gian qua cho thấy, xu hướng chủ quan của các DN nội địa Việt Nam trong các giao dịch thương mại quốc tế đang ngày càng gia tăng. Nhiều vụ khiếu kiện xuất phát từ nguyên nhân các DN Việt Nam thực hiện ký kết thương mại qua hệ thống thương mại điện tử nhưng không kỹ càng trong khâu lựa chọn đối tác, không kiểm chứng nguồn thông tin về đối tác và không thực hiện các biện pháp đảm bảo thực hiện hợp đồng. 

  • Hướng tới thu hút FDI có chọn lọc 17/01/2018 11:29

    Thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) là một trong những điểm sáng ấn tượng nhất của Việt Nam trong năm 2017. Điều này cho thấy, Việt Nam ngày càng khẳng định được sức hấp dẫn của một quốc gia năng động, giầu tiềm năng, lợi thế về thị trường, vị trí địa lý, tài nguyên... Chuyên gia kinh tế Trần Đình Thiên cho rằng, để phát huy đúng tầm của một nền kinh tế mở cửa như Việt Nam thì đây là thời điểm chúng ta khẳng định đẳng cấp của mình, khẳng định “chất” chứ không nên chạy theo số lượng. 

  • Tăng năng suất hướng tới phát triển bền vững 15/01/2018 19:39

    Mặc dù tăng trưởng kinh tế của Việt Nam được duy trì liên tục ở mức tương đối cao trong hơn mười năm qua, nhưng tốc độ lại có xu hướng giảm dần. Theo các chuyên gia, tăng năng suất không ổn định, đã khiến tốc độ tăng trưởng kinh tế chỉ giữ được ở mức vừa phải. Điều này cho thấy, tăng năng suất ngày càng có vai trò quan trọng đối với tăng trưởng kinh tế của Việt Nam.

  • Hãy chú ý khi sử dụng phương thức trả hàng điện tử 10/01/2018 08:37

    Vận đơn điện tử và phương thức trả hàng điện tử (ERS - Electronic Release System) ngày càng được sử dụng rộng rãi. Tuy vậy, người vận chuyển theo vận đơn có thể gặp rủi ro “trả hàng (giao hàng) nhầm” nếu không chú ý thích đáng khi sử dụng phương thức này vì rủi ro pháp lý do tòa án có quan điểm khác với cách hiểu thông thường về trả hàng điện tử.

  • Từ cà phê “Xin Chào” đến cà phê khởi nghiệp 04/01/2018 09:43

    Hy vọng một năm mới sẽ không còn hiện tượng cà phê “Xin Chào”, sẽ làm phong phú hơn Cà phê doanh nhân , làm sâu sắc hơn Cà phê khởi nghiệp. Con đường cải cách đã mở và đang chờ sự tăng tốc của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

  • Tạo sân chơi bình đẳng cho doanh nghiệp 04/01/2018 09:38

    Sau 12 năm ra đời, năm 2017, lần đầu tiên Luật Cạnh tranh đã được Bộ Công Thương sửa đổi với mục tiêu có được hệ thống pháp lý đủ mạnh, tạo môi trường đầu tư công bằng cho tất cả các nhà đầu tư trong và ngoài nước, phù hợp với xu thế hội nhập kinh tế quốc tế.  

  • Năm 2018 tiếp tục cắt bỏ 50% các điều kiện kinh doanh: Khó mấy cũng phải làm 03/01/2018 13:51

    Theo Nghị quyết 01 của Chính phủ năm 2018, cải thiện căn bản, tạo chuyển biến mạnh mẽ các chỉ tiêu về môi trường kinh doanh, cắt giảm, đơn giản hóa 50% các điều kiện kinh doanh hiện hành. Trong khi đó, đại diện một số doanh nghiệp cũng cho rằng, tuy đã cắt giảm nhiều các thủ tục hành chính nhưng trên thực tế vẫn chỉ là hình thức, như việc triển khai thanh toán hoá đơn qua mạng nhưng đến nay nhiều DN vẫn chưa triển khai.

  • Luật sư. TS. Phan Trung Hoài: Tâm thế của một người hành nghề Luật… 02/01/2018 09:04

    Luật sư. TS. Phan Trung Hoài – Phó Chủ tịch Liên đoàn Luật sư Việt Nam, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) được biết đến không chỉ là Luật sư nổi tiếng, mà ông còn được biết đến là tác giả của nhiều cuốn sách, bút ký, bài báo lắng đọng trong lòng nhiều bạn đọc về hành trình tiếp cận công lý, bảo vệ cho những người yếu thế.

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC