Góc nhìn trọng tài viên

IPO “hàng khủng” thất bại, vì đâu nên nỗi?

25/09/2018 18:13

Từ đầu năm đến nay, không ít đợt chào bán cổ phần lần đầu ra công chúng (IPO) của những doanh nghiệp lớn rơi vào tình cảnh ế ẩm như Tổng công ty Cao su Việt Nam (VRG), Tổng công ty Phát điện 3 (Genco 3), Tổng công ty Hàng hải Việt Nam (Vinalines). Nguyên nhân thất bại và kinh nghiệm nào rút ra từ các trường hợp này?

Trao đổi với phóng viên Báo Đầu tư Chứng khoán, ông Vũ Đức Tiến, Tổng giám đốc Công ty Chứng khoán Sài Gòn - Hà Nội (SHS) cho rằng, có nhiều lý do dẫn đến sự thất bại của các doanh nghiệp khi IPO.

Ở Genco 3 và VRG là do tỷ lệ nắm giữ cổ phần của Nhà nước quá cao, VRG còn hạn chế không cho người nước ngoài nắm giữ.

Tại Vinalines, gánh nặng nợ và hoạt động kinh doanh cốt lõi không tốt nên khó thu hút nhà đầu tư. IPO thời gian gần đây kém hấp dẫn còn bởi quy định hạn chế tín dụng chảy sang thị trường chứng khoán trong Thông tư 36/2014/TT-NHNN kéo dài quá lâu.

Về cơ bản, doanh nghiệp có quy mô lớn, nhưng kém hấp dẫn, là lý do chính khiến đợt IPO thất bại. Nhà đầu tư thấy nội tại doanh nghiệp không ổn nên e ngại đầu tư.

Công ty Chứng khoán FPT nhận xét, với VRG, nông nghiệp là mảng kinh doanh cốt lõi, đem lại 70% doanh thu và lợi nhuận trước thuế.

VRG có quy mô lớn, mô hình tổ chức phức tạp, hoạt động trong lĩnh vực có nhiều rủi ro là yếu tố khiến việc gọi vốn từ các nhà đầu tư gặp khó khăn. Nhà đầu tư là các tổ chức tài chính đánh giá, VRG chưa đủ sức hấp dẫn để họ rót vốn.

Luật sư Lê Nết, Công ty Luật LNT Lawyer, trọng tài viênTrung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) nhìn nhận, tình trạng cổ phần ế ẩm của doanh nghiệp nhà nước khi IPO xuất phát từ việc nhà đầu tư chưa có niềm tin ở doanh nghiệp và tình hình kinh doanh, tài chính của doanh nghiệp có những điểm yếu kém. Một phần nữa là do tình hình thị trường chứng khoán khi đó không thuận lợi, khiến nhà đầu tư thận trọng.

Theo luật sư Lê Nết, người mua bao giờ cũng muốn mua khối lượng lớn cổ phần với giá rẻ.

Do đó, doanh nghiệp càng bán cổ phần số lượng lớn sẽ càng hấp dẫn nhà đầu tư, vấn đề còn lại là Nhà nước xem xét lựa chọn giá bán tốt với lợi nhuận trước mắt, hay hướng tới đại chúng hóa doanh nghiệp với triển vọng lợi nhuận lâu dài trong tương lai.

Các doanh nghiệp cần tăng tỷ lệ chào bán ra công chúng và tỷ lệ mà nhà đầu tư nước ngoài có thể tham gia.

Giới phân tích cho rằng, để hấp dẫn nhà đầu tư, doanh nghiệp cần cải thiện “sức khỏe”, minh bạch thông tin, có định hướng, chiến lược phát triển rõ ràng, qua đó gia tăng niềm tin đối với nhà đầu tư.

Khi tiến hành IPO, đầu tiên, nền tảng doanh nghiệp phải tốt, phương thức IPO chỉ hỗ trợ doanh nghiệp, bởi “có bột mới gột nên hồ”. Tiếp theo đó là công đoạn tìm thuê đơn vị tư vấn tốt.

Nếu cốt lõi doanh nghiệp không tốt, nhà tư vấn khó có thể thuyết phục được nhà đầu tư và ngược lại, nếu doanh nghiệp tốt mà không thuê được đơn vị tư vấn tốt cũng không dễ dàng kết nối được nhà đầu tư.

Để IPO thành công, doanh nghiệp cần chú trọng cải thiện hoạt động cốt lõi, nếu tình hình kinh doanh chưa tốt, doanh nghiệp nên tiếp tục tái cơ cấu.

“Không nên nóng vội khi IPO, bởi IPO là một bước ngoặt quan trọng của doanh nghiệp, giúp thay đổi về mặt sở hữu, cách tiếp cận thị trường, cách thức kinh doanh, nên doanh nghiệp phải chuẩn bị kỹ lưỡng từ trước.

IPO vô cùng quan trọng, nếu không chuẩn bị kỹ từ hoạt động cốt lõi của doanh nghiệp đến mục tiêu, chiến lược trong thời gian tới, doanh nghiệp dễ thất bại”, Tổng giám đốc SHS nói.   

Tháng 2/2018, VRG bán được gần 101 triệu cổ phần trong tổng số 475,1 triệu cổ phần đưa ra đấu giá, với giá đầu thành công bình quân 13.011 đồng/cổ phần (giá khởi điểm 13.000 đồng/cổ phần).

Cũng trong tháng 2/2018, Genco 3 chào bán 267 triệu cổ phần, với giá khởi điểm 24.600 đồng/cổ phần, nhưng chỉ bán được hơn 7,5 triệu cổ phần.

Đầu tháng 9/2018, Vinalines chào bán ra công chúng hơn 488,8 triệu cổ phần, với giá khởi điểm 10.000 đồng/cổ phần, kết quả chỉ bán được hơn 5,4 triệu cổ phần.

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Thêm kênh “bắt bệnh” môi trường kinh doanh 15/10/2018 11:31

    Chỉ số phát triển doanh nghiệp (DN) chính là bức tranh thu nhỏ phản chiếu môi trường kinh doanh tại mỗi địa phương. Vậy làm thế nào cải thiện môi trường kinh doanh thông qua việc thay đổi từ thước đo chỉ số phát triển DN?

  • Cần nghiên cứu đúng mức chính sách khai thác FTA 08/10/2018 10:09

    Trao đổi với phóng viên Báo Hải quan, ông Trần Hữu Huỳnh, Chủ tịch Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cho rằng, để khai thác tốt hơn những lợi thế từ các Hiệp định Thương mại tự do (FTA), cần có sự tổng kết, đánh giá việc thực hiện một cách kịp thời để gỡ các nút thắt. Bên cạnh đó, trong bối xung đột thương mại, xu thế bảo hộ tăng cao, chính sách khai thác FTA nhằm tối ưu hóa lợi thế, giảm thiểu rủi ro cần được quan tâm đúng mức.

  • Cơ sở pháp lý nào để thu hồi tài sản nhà nước đã bán? 25/09/2018 18:11

    Từ hoạt động thanh, kiểm tra một số dự án hạ tầng và bất động sản vừa qua tại các địa phương, cơ quan chức năng của Đảng, Nhà nước đã phát hiện và kết luận về các sai phạm. Theo đó, hoặc do vi phạm về thiếu căn cứ pháp lý, trái thẩm quyền, không đúng quy trình, thủ tục, hoặc do có tham nhũng, tiêu cực mà nhiều cán bộ lãnh đạo, là người tham gia quyết định dự án đã bị xử lý ở các mức độ khác nhau.

  • Thức ăn nhanh lỗ bất thường: Khó xác định chuyển giá 25/09/2018 18:09

    Dù báo lỗ liên tục nhưng đến nay, các "đại gia" thức ăn nhanh nước ngoài vẫn bám trụ thị trường Việt Nam và cạnh tranh quyết liệt để giành thị phần. Ông Lê Duy Minh, Phó Cục trưởng Cục Thuế TP HCM, khẳng định hầu hết các doanh nghiệp (DN) báo lỗ đều là DN lớn của nước ngoài, đầu tư hệ thống rất lớn ở Việt Nam. Chi phí đầu tư rất lớn gây thua lỗ nặng ở giai đoạn đầu. "Chúng tôi sẽ rà soát thật cụ thể các trường hợp nghi vấn" - ông Minh nói.

  • Thép Việt bị kiện tới tấp 12/09/2018 11:02

    Theo các chuyên gia, cũng giống như rất nhiều vụ việc kiện bán phá giá trước đây, ngành thép Việt vẫn loay hoay quanh các "bài học" cũ để tự vệ. Luật sư Trần Hữu Huỳnh nhắc lại bài học quen thuộc: "Lý thuyết từ trước đến nay là không nên để tất cả trứng vào giỏ, phải đa dạng thị trường hơn nữa. Ngoài ra, DN sản xuất cùng với các nhà tư vấn, tham tán cần có sự liên kết, hợp tác thông tin để hiểu rõ hơn tính chất thị trường trước khi quyết định lựa chọn nơi xuất khẩu".

  • Từ Uber-Grab... đến chính sách cho mô hình kinh tế chia sẻ 12/09/2018 11:00

    Đáng nói, nếu quy định các công ty cung cấp dịch vụ ứng dụng kết nối như Grab hay Uber là đơn vị kinh doanh vận tải sẽ đi ngược lại với xu thế của thế giới. Trong nền kinh tế 4.0, các doanh nghiệp có xu hướng chuyên môn hóa, tập trung đầu tư vào một hoặc một số công đoạn trong chuỗi giá trị, nhằm tìm cách tối đa hóa hiệu quả kinh doanh.

  • Ngành thuế đòi cung cấp thông tin tài khoản ngân hàng: Tiếp tục bị phản ứng 12/09/2018 10:58

    Dưới góc độ quản lý thuế, nếu loại bỏ yếu tố lạm quyền trong thi hành công vụ, dẫn đến xâm hại lợi ích chính đáng của doanh nghiệp, tôi cho rằng sự phối hợp giữa cơ quan thuế với các cơ quan hữu quan nói chung và với NH thương mại nói riêng là cần thiết để góp phần bảo đảm thực thi quy định thuế, hạn chế gian lận thuế, trốn thuế

  • Chuyên gia ngoại lạc quan về kinh tế Việt Nam trong bối cảnh chiến tranh thương mại Mỹ - Trung 06/09/2018 16:49

    Sau khi chiến tranh thương mại Mỹ - Trung diễn ra vào cuối tháng 6, nền kinh tế Việt Nam bị tác động không nhỏ nhất là một vài thị trường tương đối nhạy cảm như chứng khoán, xuất nhập khẩu... Tuy nhiên, theo các chuyên gia kinh tế trong nước, việc một vài thị trường quan trọng đột nhiên chững lại hoặc xấu đi là bởi tâm lý lo lắng của các nhà đầu tư, chứ không phải do tác động trực tiếp của cuộc chiến tranh thương mại Mỹ - Trung.

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC