Tin tức

Ba rủi ro trong hợp đồng cà phê Châu Âu

30/08/2016 11:40

Các DN VN hiện thường ký hợp đồng XK cà phê theo một hợp đồng mẫu mà người mua đưa ra là Hợp đồng cà phê Châu Âu (ECC). Tuy nhiên, điều đó dẫn đến nhiều rủi ro.

a13 copy

Chế biến cà phê xuất khẩu tại Đắc Lắc

Quy định điều khoản chất lượng như thế nào?

Nhiều hợp đồng xuất khẩu cà phê của Việt Nam quy định chất lượng theo mẫu, theo đó, mẫu trước khi giao hàng phải được người mua chấp thuận mà chưa quy định việc bảo quản mẫu. Trong khi vấn đề bảo quản cần được đặc biệt lưu tâm nếu không có biện pháp bảo quản thích hợp và có nguy cơ gây ra tranh chấp khi thực hiện hợp đồng. Một số hợp đồng xuất khẩu lại sử dụng việc dẫn chiếu đến tiêu chuẩn khi quy định chất lượng.

Ví dụ hợp đồng xuất khẩu cà phê robusta giữa một người xuất khẩu Việt Nam và bên mua Đức (năm 2014) có dẫn chiếu đến rất nhiều tiêu chuẩn: ISO 6673/1983, ISO 4150/1980, ISO 3310-2/1990, TCVN 4334/2001, TCVN 4193/2005. Hơn nữa, cũng trong hợp đồng này, hai bên thống nhất giám định theo quy trình của một Cty giám định quốc tế.

Không rõ nếu có sự mẫu thuẫn giữa các tiêu chuẩn này thì xử lý thế nào? Các tiêu chuẩn này đều có phương pháp giám định, có thể dẫn tới sự mâu thuẫn giữa tiêu chuẩn và quy trình giám định của Cty nước ngoài. Vì vậy, lời khuyên cho DN là cần phải nêu rõ tên tiêu chuẩn, năm ban hành, cơ quan ban hành tiêu chuẩn để tiện cho việc tham khảo, dẫn chiếu; chỉ nên dẫn chiếu đến một bộ tiêu chuẩn để tránh xảy ra mâu thuẫn giữa các bộ tiêu chuẩn.

Điều 8 của ECC quy định cụ thể cách lấy mẫu dùng cho mục đích đánh giá chất lượng cà phê đóng bao và cà phê đóng rời (có quy định thêm cách lấy mẫu cho phương thức vận tải bằng container). Địa điểm lấy mẫu kiểm tra phẩm chất ở đây là địa điểm nhận hàng (Điều 8(a), ECC 2002), điều này có nghĩa là người bán chịu mọi rủi ro về chất lượng hàng hóa trong quá trình vận chuyển hàng hóa và việc kiểm tra phẩm chất tại cảng đến có giá trị cuối cùng, quyết định.

Các quy định tại Điều 7 và Điều 8 ECC về lấy mẫu và kiểm tra chất lượng tại cảng đến là bất lợi cho người xuất khẩu Việt Nam. DN xuất khẩu cà phê Việt Nam nên cố gắng đàm phán để việc kiểm tra phẩm chất tại cảng đi là chung thẩm và ràng buộc cả hai bên. Để có thể thuyết phục đối tác chấp nhận điều này, nên chỉ định một Cty giám định độc lập, chuyên nghiệp, đồng thời quy định về phương pháp, cách thức lấy mẫu và tiến hành giám định ở cảng đi theo cách đã được quy định tại Điều 8 ECC.

"Thay vì phải áp dụng luật nước ngoài, trong bối cảnh Việt Nam đã tham gia CISG và các đối tác nhập khẩu cà phê chính của Việt Nam đều đã tham gia CISG (trừ Anh), thì việc áp dụng CISG là thuận lợi đối với DN Việt Nam."

Rủi ro “trọng lượng miễn trừ “

Trọng lượng miễn trừ là 0,5% và bất kỳ sự hao hụt trọng lượng nào ở nơi đến vượt quá 0,5%, người bán sẽ phải hoàn lại tiền theo ECC (Điều 2.e). Trước đây, trọng lượng miễn trừ là 1%, ECC năm 2002 giảm từ 1% xuống 0,5% với lý do là khi việc hàng được chuyên chở bằng bao gói hay bằng container làm giảm một cách đáng kể việc hao hụt trong lượng. Nhiều DN Việt Nam đã bị khiếu nại và phải hoàn lại tiền cho đối tác nước ngoài do tỷ lệ miễn trừ cao hơn 0,5%. Có hai cách để DN xuất khẩu cà phê Việt Nam đàm phán liên quan đến vấn đề trọng lượng hàng:

Một là, đàm phán để nâng trọng lượng miễn trừ lên 1%. Rõ ràng là điều kiện khí hậu ở Việt Nam là nóng ẩm khác với điều kiện khô lạnh ở Châu Âu (độ ẩm trung bình ở Việt Nam lên đến 80%, trong khi đó ở Châu Âu chỉ khoảng 50%), cà phê có tính hút ẩm, vì vậy việc áp dụng tỷ lệ miễn trừ là 0,5% là không phù hợp.

Hai là, đàm phán để áp dụng trọng lượng giao hàng ở cảng đi và giấy chứng nhận trọng lượng ở cảng đi là cuối cùng. Hóa đơn thanh toán ghi theo trọng lượng giao hàng ở cảng đi, người mua sẽ không có quyền đòi hoàn tiền nữa mà phải thanh toán dựa trên trọng lượng ở cảng đi.

Trọng tài nước ngoài hay trọng tài Việt Nam?

Theo ECC 2002, bất kỳ tranh chấp nào phát sinh mà không thể giải quyết bằng thương lượng sẽ được giải quyết bằng trọng tài tại địa điểm được xác định trong hợp đồng. Luật áp dụng là luật quốc gia nơi tiến hành trọng tài. Khảo sát các hợp đồng xuất khẩu cà phê mà DN Việt Nam ký kết, địa điểm trọng tài là: London, Hamburg, Le Havre, không có hợp đồng nào sử dụng trọng tài tại Việt Nam. Điều này còn kéo theo luật áp dụng là luật nước ngoài. Như vậy DN Việt Nam sẽ hoàn toàn bất lợi trong việc giải quyết tranh chấp. Giải pháp mà DN có thể tính đến, đó là đàm phán để sử dụng trọng tài Việt Nam, ví dụ như Trung tâm trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC), và luật áp dụng là Công ước Viên năm 1980 của Liên Hợp Quốc về hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế (CISG). Điều 15 của ECC có loại trừ áp dụng CISG, nhưng điều đó không cản trở việc các bên trong hợp đồng thỏa thuận luật áp dụng là CISG (vì thỏa thuận của các bên có giá trị áp dụng cao hơn các quy định tại ECC).

-----

Kết quả hình ảnh cho nguyễn minh hằng ngoại thương

TS Nguyễn Minh Hằng

Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam

Trưởng Khoa Luật, Đại học Ngoại thương

Theo Báo Diễn đàn Doanh nghiệp

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Hội thảo Diễn giải và áp dụng CISG trong thực tiễn hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế 19/09/2017 17:33

    Ngày 12 và 15 tháng 9 vừa qua, tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh, nhóm CISG Việt Nam nhóm Công ước Viên cho người Việt Nam (CISGVN) đã phối hợp với CLB Luật sư Thương mại Quốc tế (VBLC) tổ chức hội thảo với chủ đề “Diễn giải và Áp dụng CISG trong thực tiễn hợp đồng mua bán hàng hóa quốc tế” tại trường Đại học Ngoại thương.

  • Toạ đàm: “Giải quyết tranh chấp thương mại, đầu tư giữa các pháp nhân và cá nhân nước ngoài với Nhà nước Việt Nam” 14/09/2017 11:33

    Ngày 9.9.2017, Hội Luật Quốc tế Việt Nam (VSIL), Câu lạc bộ Luật sư Thương mại (VBLC) phối hợp với Khoa Luật UEH tổ chức Toạ đàm: “Giải quyết tranh chấp thương mại, đầu tư giữa các pháp nhân và cá nhân nước ngoài với Nhà nước Việt Nam”Buổi tọa đàm được chia làm 3 phiên với nhiều đề tài hấp dẫn thu hút được sự chú ý của các thành viên tham dự

  • Hội thảo Thúc đẩy tiến trình hội nhập trong khối ASEAN thông qua hài hòa hóa pháp luật thương mại 13/09/2017 17:58

    Ngày 04 – 05/09/2017 vừa qua, Ủy ban Liên hợp quốc về luật thương mại quốc tế Khu vực Châu Á Thái Bình Dương (UNCITRAL RCAP), Hiệp hội Luật sư ASEAN, Viện Nghiên cứu và Phát triển Quốc tế phối hợp tổ chức hội thảo “Thúc đẩy tiến trình hội nhập trong khối ASEAN thông qua Hài hòa hóa Pháp luật Thương mại”.

  • Tọa đàm trao đổi nghiệp vụ Trọng tài viên năm 2017 13/09/2017 13:50

    Nhằm không ngừng hoàn thiện và nâng cao chất lượng giải quyết tranh chấp tại Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), tháng 7 và tháng 8 vừa qua, VIAC đã tổ chức các buổi Tọa đàm trao đổi nghiệp vụ Trọng tài viên tại Hà Nội và thành phố Hồ Chí Minh với sự tham gia của đại diện tòa án, cơ quan thi hành án cùng các Trọng tài viên VIAC.

  • Tọa đàm Các dự án BOT - Chính sách và giải pháp 11/09/2017 21:25

    Ngày 08/09/2017 vừa qua tại Hà Nội, Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) đã phối hợp cùng với Viện Nghiên cứu Chính sách, Pháp luật và Phát triển (Viện PLD) tổ chức buổi tọa đàm khoa học “Các dự án BOT – Chính sách và giải pháp” với sự tham gia của nhiều chuyên gia đầu ngành cùng các luật sư, luật gia và đại diện doanh nghiệp. 

  • Phát huy ưu thế của hòa giải trong giải quyết tranh chấp thương mại 06/09/2017 10:02

    Theo thống kê của Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC), số vụ tranh chấp kinh doanh, thương mại gần đây tăng trung bình khoảng từ 20-30%/năm. Tất cả tranh chấp chủ yếu được giải quyết thông qua hệ thống tòa án, trong đó nhiều vụ việc đơn giản không cần thiết đưa ra tòa án mà có thể giải quyết được bằng hòa giải.

  • Thêm công cụ giải quyết tranh chấp trong kinh doanh 24/08/2017 19:31

    Theo Tổng Thư ký Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC) Vũ Ánh Dương, lựa chọn giải quyết tranh chấp qua hòa giải có rất nhiều ưu điểm. Đó là thủ tục đơn giản, linh hoạt, gọn nhẹ, khẩn trương, tiết kiệm được thời gian, chi phí. Hòa giải thương mại mang lại lợi thế cho các bên khi có cơ hội lựa chọn một quy trình phù hợp, tránh những thủ tục pháp lý phức tạp.

  • Hội nghị tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng trọng tài và kinh nghiệm trong giải quyết tranh chấp thương mại 22/08/2017 16:12

    Với vị thế là trung tâm trọng tài lâu đời và hàng đầu tại Việt Nam, các đại diện từ Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam đã được Sở Tư pháp lựa chọn để trình bày, chia sẻ kinh nghiệm trong buổi tập huấn, bồi dưỡng kỹ năng trọng tài,

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC