Tin tức

Đối tác nhận tiền rồi biến mất

21/09/2016 15:39

Tranh chấp xảy ra thì còn có thể tìm cách giải quyết nhưng dính vào các vụ lừa đảo thì coi như doanh nghiệp (DN) Việt mất trắng, chỉ còn tìm cách giải... sầu.

Mở tài khoản tại ngân hàng ảo

Ông Tạ Quang Huyên, Giám đốc Công ty Hoàng Sơn 1 ở Bình Phước, nhìn nhận việc làm ăn với các đối tác nước ngoài bị xù hợp đồng, lấy hàng nhưng quỵt tiền là “chuyện thường ngày”.

“Một số DN châu Phi đã lừa nhận tiền đặt cọc của công ty Việt và không chịu giao hàng hoặc đặt hàng nhưng không chịu trả tiền sau khi đã nhận hàng. Vì vậy, hiện nay chúng tôi phải lựa chọn, sàng lọc những đối tác ngoại làm ăn uy tín nhiều năm để hợp tác. Nếu không làm như vậy, vừa mất tiền mà lại vừa không có hàng để chế biến kịp giao đúng hợp đồng cho khách hàng, mất thị trường luôn” - ông Huyên nói.

Tương tự, ông Nguyễn Văn Đôn, Giám đốc Công ty Gạo Việt Hưng, cho hay gặp không ít rủi ro khi làm ăn với DN Trung Quốc, Trung Đông, châu Phi… Chẳng hạn với thị trường Trung Đông, DN còn thiếu thông tin nên phải yêu cầu đối tác thanh toán bằng L/C (tín dụng thư), tức phía đối tác phải mở tài khoản trong ngân hàng, khi nhận được tiền thì công ty mới giao bộ chứng từ.

“Tuy vậy, do không nắm rõ được thông tin về các ngân hàng ở nước bạn nên có khi đối tác lừa đảo bằng cách thông báo mở L/C tại một ngân hàng ảo hoặc câu kết với các ngân hàng không có uy tín tại nước sở tại. Khi đó DN Việt chịu thiệt hại lớn vì mất hàng, mất tiền, trắng tay. Vì thế hiện nay chúng tôi yêu cầu đối tác phải mở L/C tại những ngân hàng lớn, có uy tín và phải nắm rõ thông tin về ngân hàng đó” - ông Hưng nhấn mạnh.

Một số doanh nghiệp Việt thừa nhận khi đặt bút ký hợp đồng với đối tác chỉ dựa trên uy tín là chính.

Trong ảnh:Đối tác nước ngoài đang tìm hiểu hàng Việt. Ảnh: QUANG HUY

Thấy hời chớ vội tin lời

Luật sư Châu Việt Bắc, Phó Tổng Thư ký Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC), cho biết có khá nhiều vụ lừa đảo xảy ra chỉ vì công ty Việt cả tin và nóng vội ký hợp đồng khi thấy mối hời lớn. Đặc biệt vào những lúc thị trường có biến động, giá tăng đột ngột, DN có thể nhận được hàng loạt chào hàng từ đối tác ngoại với giá thấp, thời hạn ký hợp đồng rất gấp, nếu không ký ngay thì giá sẽ tăng theo biến động thị trường.

Ông Bắc kể đã từng có những vụ một công ty Việt ký hợp đồng, giao hàng cho đối tác Trung Quốc. Vài lần đầu DN Việt nhận được tiền thanh toán đúng hẹn, đầy đủ. Nhưng sau đó thì mất hàng luôn mà không nhận được tiền, thiệt hại vài chục tỉ đồng. Khi DN Việt sang tận nước sở tại để tìm thì tìm không ra đối tác, địa chỉ được cung cấp là giả hoặc không tồn tại.

Nói về các trường hợp này, TS Phạm Văn Chắt, trọng tài viên VIAC, cảnh báo: “Sau khi ký hợp đồng, DN Việt mới nhận ra là phương thức thanh toán hết sức ngặt nghèo, thậm chí trả hết tiền mà hàng thì không thấy đâu. Với dạng lừa đảo này, các công ty nước ngoài sẽ câu kết với các hãng tàu ma để lập chứng từ giao hàng giả nhưng thu tiền thật”.

Kinh nghiệm này đã được nhắc rất nhiều lần. Cách đây hơn một tuần, Thương vụ Việt Nam tại Brazil lại phải nhắc lần nữa khi rộ lên tình trạng lừa đảo, mạo danh DN có tiếng của Brazil để gạ bán hàng giá hời cho công ty Việt. Các DN Việt tin tưởng, chuyển tiền đặt cọc hợp đồng vào tài khoản trung gian tại Mỹ hoặc một số nước châu Phi, sau đó thì đối tác… biến mất tăm.

Rơi vào những trường hợp như trên, DN Việt rất khó thu hồi tiền. Lý do là các giao dịch đều diễn ra bằng phương thức điện tử, các đối tượng hầu như không hiện diện tại Brazil, các tài khoản cũng đều nằm ở những nước trung gian.

Nhận hàng xong là... phá sản

Các Thương vụ Việt Nam ở nước ngoài cũng từng cảnh báo rất nhiều lần về việc đánh giá đối tác trước khi giao kết hợp đồng, tránh rơi vào bẫy lừa đảo. Đó là chưa kể có trường hợp DN Việt chấp nhận một vị thế thấp hơn trong việc ký kết hợp đồng thỏa thuận song phương với đối tác ngoại, dẫn tới tự làm khó bản thân khi xảy ra tranh chấp.

TS Chắt nêu kinh nghiệm: “Có rất nhiều trường hợp công ty Việt sau khi giao hàng cho đối tác, không nhận được tiền, tính chuyện kiện hoặc ra trọng tài thì mới biết DN kia đã... đệ đơn tuyên bố phá sản ngay sau ngày nhận hàng. Kiện có thắng cũng là thắng về lý, chứ còn đồng bạc nào để lấy, nên đành buông”.

Ông Châu Việt Bắc nói có một mẹo đơn giản có thể thực hiện ngay để xác tín địa chỉ. Đó là DN Việt gửi một thư chuyển phát nhanh cho địa chỉ đối tác. Nếu địa chỉ không có thực hoặc có nhưng đối tác không thực sự ở địa chỉ đó thì thư sẽ bị trả về.

Ở khía cạnh khác, nhiều ý kiến cho rằng việc đánh giá uy tín, bề dày hoạt động của đối tác là rất cần thiết. Ông Lê Xuân Tân, Công ty Gỗ Hạnh Phúc, cho biết từng ký hợp đồng sản xuất đồ gỗ và khi nhận thấy một số điểm nghi vấn thì đã dần dần chấm dứt giao dịch với đối tác.

“Tốn vài ngàn USD để đến tận trụ sở đối tác và đánh giá mức độ uy tín của họ là rất cần thiết, nhất là với những hợp đồng chục ngàn, trăm ngàn USD” - ông Tân chia sẻ kinh nghiệm.

“Phá kèo” khi thị trường biến động

Trọng tài tại Việt Nam từng giải quyết vụ tranh chấp giữa công ty Việt Nam mua phân u rê từ công ty Đài Loan. Sau khi ký hợp đồng, giá phân u rê trên thị trường tăng đột biến. Lấy lý do bên mua không hoàn thành thủ tục thanh toán, bên bán Đài Loan đòi hủy hợp đồng, không giao hàng nữa.

Trong vụ tranh chấp này, DN Việt Nam may mắn có thỏa thuận bên bán phải bồi thường nhiều khoản mục nếu không giao hàng. Vì vậy, khi công ty Việt Nam tìm đối tác khác để mua phân u rê với giá cao thì công ty Đài Loan phải bù tiền cho khoản chênh lệch giá này với mức 250.000 USD.

Tuy nhiên, không phải DN nào cũng thỏa thuận được cách thức bồi thường khi hủy kèo. Nhiều DN Việt khi đưa vụ việc ra giải quyết mới biết mình quá sơ suất nên đã rơi vào “bẫy” của đối tác. Chẳng hạn, đối tác một mặt đặt cọc rất ít để khi giá xuống thì… bỏ chạy, mặt khác gài điều khoản phạt rất cao nếu bên bán không giao được hàng khi giá tăng.

Các dấu hiệu nhận dạng lừa đảo quốc tế

• Khi hàng đến, đối tác ngoại nại đủ lý do, thường vin vào lý do hàng không đảm bảo chất lượng, khách không mua, ép người xuất khẩu hạ giá và thường kéo dài việc thanh toán để chiếm dụng vốn.

• Đối tác thiết lập email điện tử miễn phí để giao dịch. Khi nhận được tiền hoặc hàng thì xóa email và chấm dứt giao dịch. DN Việt Nam lúc này rất khó liên hệ và có can thiệp cũng khó tìm bằng chứng.

• Đối tác không chịu mua bán, thanh toán trực tiếp mà sử dụng nhiều trung gian. Lấy cớ là người bán hoặc người mua không muốn mua bán trực tiếp cho công ty Việt Nam mà phải qua họ mới được.

TS PHẠM VĂN CHẮT, trọng tài viên VIAC

Lâu lâu lại bị quỵt tiền

Khi làm ăn với các DN Trung Quốc, công ty Việt luôn bị lép vế. Đơn cử dù yêu cầu mở L/C (tín dụng thư) nhưng DN nước này không chịu, họ chỉ muốn thanh toán theo kiểu giao hàng trước, trả tiền sau. Vì vậy, lâu lâu DN lại dính phải một khách hàng quỵt tiền. Do vậy, chúng tôi chỉ chọn đối tác uy tín lâu năm. Thậm chí biết cả nhà, gia đình họ… thì mới hợp tác làm ăn lâu dài.

NGUYỄN VĂN ĐÔN, Giám đốc Công ty Gạo Việt Hưng

Theo Quỳnh Như Báo điện tử Pháp luật Thành phố Hồ Chí Minh

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Sắp thành lập Chi nhánh Viện trọng tài Anh (CIArb) tại Việt Nam 18/10/2019 10:28

    Viện Trọng tài Anh (CIArb) và Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) là hai đơn vị đã có nhiều hoạt động phối hợp, phổ biến, đào tạo về trọng tài thương mại trong thời gian vừa qua. Trước đó cuối năm 2018, VIAC và CIArb đã ký kết Biên bản Ghi nhớ (MOU) tại lễ khai mạc Khóa học Giới thiệu về Trọng tài quốc tế (tổ chức ngày 12/10/2019 tại thành phố Hồ Chí Minh) do VIAC và CIArb, London đồng tổ chức.

  • [Tp.HCM] Chuỗi lớp đào tạo kỹ năng Luật sư về "Giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế" 01/10/2019 11:03

    Vào ngày 28/9/2019 vừa qua tại TP.HCM và TP. Biên Hòa – Đồng Nai, Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) đã phối hợp với Sở Tư pháp, Đoàn Luật sư TP.HCM và tỉnh Đồng Nai tổ chức 2 Hội nghị với các chuyên đề liên quan đến giải quyết tranh chấp đầu tư quốc tế.

  • [Tp. HCM] Lớp tập huấn Những tình huống thực tế trong hợp đồng kinh doanh quốc tế - rủi ro từ những sơ sót của doanh nghiệp 20/09/2019 17:28

    Vào ngày 18/9/2019 vừa qua tại TP.HCM, Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) đã phối hợp với Trung tâm Xúc tiến Thương mại và Đầu tư TP.HCM (ITPC) tổ chức Lớp tập huấn với chủ đề: “Những tình huống thực tế trong hợp đồng kinh doanh quốc tế - rủi ro từ những sơ sót của doanh nghiệp”.

  • Rủi ro giao thương rình rập doanh nghiệp 20/08/2019 15:57

    Thống kê nhanh của Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC) cho thấy, trong năm 2018, VIAC đã tiếp nhận 180 vụ tranh chấp với tổng giá trị tranh chấp 9.400 tỷ đồng. Từ đầu năm 2019 đến nay, VIAC cũng đã tiếp nhận hàng trăm vụ tranh chấp liên quan đến nhiều ngành nghề, lĩnh vực của các doanh nghiệp (DN) trong nước và quốc tế. Trong tiến trình hội nhập, song hành với cơ hội DN “vươn ra biển lớn” thì rủi ro cũng luôn tiềm ẩn. 

  • Giao dịch với đối tác nước ngoài: Cẩn thận không thừa 09/08/2019 15:12

    Theo Trung tâm Trọng tài quốc tế Việt Nam (VIAC), tính đến nay VIAC đã tiếp nhận và xử lý hơn 1.500 vụ kiện, trong đó hơn 50% vụ liên quan đến hợp đồng mua bán hàng hóa (hơn 50% hợp đồng xuất nhập khẩu). Đây là một thực tế đáng quan ngại, cho thấy nhiều doanh nghiệp Việt Nam khi làm ăn với nước ngoài đã thiếu cẩn trọng, không thẩm tra năng lực của đối tác hoặc thiếu kinh nghiệm xem xét các điều khoản trong hợp đồng, dẫn đến thua thiệt lớn, nhiều vụ kiện, tranh chấp đã xảy ra...

  • Ấn phẩm Pháp luật dân sự và thực tiễn xét xử: từ lý luận đến thực tiễn 09/08/2019 15:05

    Do tính phức tạp, đa dạng của các tranh chấp dân sự nên các quy định pháp luật dân sự trong việc giải quyết các vấn đề dân sự đòi hỏi phải được áp dụng phù hợp, xác đáng nhằm bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của các bên. Dựa trên những vụ việc, vụ án đã được giải quyết, cuốn sách Pháp luật dân sự và thực tiễn xét xử đã đưa ra những phân tích, bình luận với mong muốn hỗ trợ người đọc không chỉ trong việc nghiên cứu, áp dụng pháp luật dân sự, giải quyết các vấn đề liên quan mà còn ngăn ngừa các tranh chấp có thể xảy ra.

  • Hiểu cho đúng về “Made in Vietnam” 09/08/2019 14:53

    LS Châu Việt Bắc – Phó Tổng thư ký Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cho rằng, hiện nay chúng ta đang nhầm lẫn giữa hai khái niệm là "Made in Vietnam" và "Origin of Vietnam".

  • Tọa đàm xúc tiến thương mại và đầu tư Việt Nam - Hàn Quốc 06/08/2019 08:40

    Chiều 31/7/2019, tại Vĩnh Phúc, Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) phối hợp với UBND tỉnh Vĩnh Phúc, Đại sứ quán Hàn Quốc tại Việt Nam, Phòng Thương mại và Công nghiệp Hàn Quốc, Cơ quan xúc tiến thương mại đầu tư Hàn Quốc và các cơ quan hữu quan tổ chức "Tọa đàm xúc tiến thương mại và đầu tư Việt Nam- Hàn Quốc".

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC