Trọng tài thương mại là gì?

Trọng tài thương mại

04/01/2017 16:30

Trọng tài (Arbitration) và cụ thể hơn là trọng tài thương mại (Commercial Arbitration) là phương thức giải quyết tranh chấp (Tranh chấp ở đây là các tranh chấp kinh doanh, thương mại thuộc thẩm quyền giải quyết bằng trọng tài theo quy định tại Điều 2 Luật Trọng tài thương mại 2010) do các bên thỏa thuận, có thể được sử dụng thay thế cho phương thức giải quyết tranh chấp truyền thống bằng Tòa án.

Trọng tài là phương thức giải quyết tranh chấp rất đơn giản. Các bên trong tranh chấp thỏa thuận đưa tranh chấp của họ tới một chủ thể để giải quyết mà các bên tin tưởng sự phán xét của chủ thể đó. Mỗi bên trình bày vụ việc của mình cho người ra quyết định, một chủ thể tư - còn được gọi là "trọng tài viên". Trọng tài viên lắng nghe các bên, xem xét các tình tiết và lập luận của các bên và đưa ra quyết định. Quyết định đó là chung thẩm và ràng buộc các bên. Sở dĩ quyết định mang tính chung thẩm và ràng buộc bởi vì các bên đã tự thỏa thuận như vậy chứ không bị cưỡng chế bởi bất kỳ nhà nước nào.

Trọng tài thương mại có nhiều ưu điểm như thủ tục đơn giản, linh hoạt theo thỏa thuận của các bên giúp giải quyết tranh chấp nhanh chóng. Giải quyết tranh chấp bằng trọng tài không công khai giúp Doanh nghiệp giữ bí mật được các thông tin tranh chấp có thể gây ảnh hưởng tới hoạt động sản xuất kinh doanh của mình.

Nói ngắn gọn, trọng tài là phương thức hiệu quả để đi đến một quyết định có giá trị chung thẩm và ràng buộc các bên tranh chấp mà không cần đưa ra tòa án (bởi vì pháp luật trọng tài quốc gia và các điều ước quốc tế như Công ước New York đã thừa nhận các phán quyết trọng tài sẽ được tòa án cho thi hành một cách rộng rãi nếu bên thua kiện không tự nguyện thi hành).

________________________

Hòa giải và trọng tài có những đặc trưng khá tương đồng với nhau chẳng hạn như tính bảo mật, tính trung lập, quyền tự do của các bên và rất nhiều đặc trưng khác. Tuy nhiên thì mức độ của từng đặc điểm này lại rất khác nhau giữa hai biện pháp tranh chấp kể trên lại vô cùng khác nhau. Chẳng hạn như trong quyền tự do lựa chọn, hòa giải lẫn trọng tài thì các bên đều có thể tự do lựa chọn hòa giải viên – trọng tài viên; điểm khác nhau chính là các bên có thể tự do lựa chọn tham gia hay không tham gia phiên hòa giải còn đối với trọng tài, một khi thỏa thuận trọng tài đã được xác lập thì các bên bị ràng buộc bởi thỏa thuận này, họ không thể lựa chọn rút lui khỏi phiên họp trọng tài.

Tính ràng buộc có lẽ cũng là một trong những điểm khác biệt lớn nhất giữa hòa giải và trọng tài. Trong khi các bên có thể lựa chọn tham gia hay không tham gia hòa giải thì họ lại không có quyền tương tự khi tham gia trọng tài. Ngoài ra, phán quyết trọng tài có tính ràng buộc, bắt buộc các bên phải thi hành và hơn nữa là mang tính chung thẩm. Với biên bản hòa giải, việc thi hành biên bản trọng tài dựa vào ý chí tự nguyện của các bên, họ không bị ràng buộc bởi biên bản này.

Share Post
Đăng ký nhận tin thư từ VIAC