Góc nhìn trọng tài viên

Không tìm hiểu đối tác trong mua bán quốc tế: Mất trắng gần 3.000 tấn gạo

05/06/2017 15:48

 

Mới đây, một công ty thương mại Việt Nam đã bị lừa “đau” khi ký hợp đồng bán 3.000 tấn gạo 5% tấm cho người mua Đài Loan theo điều kiện FOB cảng Sai Gòn Incoterms 2010, cảng dỡ là Port Kelang. Nếu "giao hàng ngay", thanh toán trả trước 10% tiền hàng, 90% còn lại bằng điện chuyển tiền (telegraphic transfer) khi người bán gửi bản sao chứng từ cho người mua.

 

Tin người môi giới

Hợp đồng được giao dịch, đàm phán và ký kết thông qua người môi giới - người được người bán tin tưởng vì đã từng làm trước đó. Người bán chỉ biết người môi giới mà không tìm hiểu người mua.

Với niềm tin như vậy, người bán đã giao ngay 3.000 tấn gạo xuống tàu biển do người mua chỉ định khi nhận được 10% số tiền trả trước.

p/Giao hàng cho tàu mà không lấy vận đơn làm bằng chứng giao hàng, bằng chứng về hợp đồng vận chuyểnp/theo pháp luật Việt Nam và quốc tế thì sẽ gặp nhiều khó khăn khi đòi bồi thườngGiao hàng cho tàu mà không lấy vận đơn làm bằng chứng giao hàng, bằng chứng về hợp đồng vận chuyển theo pháp luật Việt Nam và quốc tế thì sẽ gặp nhiều khó khăn khi đòi bồi thường

 

Tàu nhận xong hàng và rời cảng trong khi chưa cấp vận đơn đích danh cho người giao hàng đồng thời là người bán. Toàn bộ chứng từ đã được chuyển ngay cho người môi giới để yêu cầu người bán trả nốt số tiền còn lại.

Do chưa lấy được vận đơn nên người bán yêu cầu người vận chuyển chỉ trả hàng khi có thư cam kết bồi thường (LOI) của người giao hàng, đồng thời liên tục thúc dục người môi giới yêu cầu người mua trả nốt tiền. Sau đó, người mua đã trả tiếp 30% tiền hàng.

Thấy tàu đến Port Kelang đã hơn một tuần mà chưa nhận được tiền hàng còn lại, người bán đành liên hệ với người vận chuyển và rất bất ngờ khi hay tin tàu đã trả 2.400 tấn gạo cho người nhận hàng căn cứ vào 03 LOI có chữ ký của shipper (người bán), trong khi người bán khẳng định không hề ký những chứng từ này. Trên tàu lúc đó chỉ còn 600 tấn gạo. Người bán đã yêu cầu tàu không dỡ số hàng này và tìm cách đưa hàng về hoặc bán cho người khác.

Như vậy, người mua mới trả 40% số tiền mà đã nhận được hơn 2.400 tấn hàng bằng 03 LOI giả. Người mua chưa trả hơn 400 nghìn USD. Việc đưa 600 tấn hàng về cũng không dễ vì theo pháp luật địa phương và ai phải trả tiền phạt cho nhiều ngày chờ đợi của tàu để được phép dỡ hàng.

 

Không tìm hiểu đối tác

Người viết từng tham gia tìm hiểu một DN tại Malaysia năm 2013 mới thấy rằng đây là câu chuyện các DN Việt cần cẩn trọng. Một Cty thương mại và vận tải biển ở Hà Nội ("Cty") nhận được chào giá dầu diesel của một "Cty Malaysia" có giá thấp hơn giá thị trường khoảng 20% với điều kiện trả trước 25% tiền hàng và trả nốt khi nhận dầu.

Đồng thời họ cũng chào một lô hàng cho tàu vận chuyển là phân bón từ một cảng Malaysia về Việt Nam với giá cước cạnh tranh; họ cũng chào luôn dịch vụ đại lý cho tàu với phí hấp dẫn để chủ tàu chuyển tiền trước khi tàu đến cảng theo thông lệ quốc tế. Thấy giá quá hời, Cty đã chuyển trước 25% vào tài khoản của DN này ở Singapore.

Tiền được chuyển đã lâu, tàu đến khu neo chờ vào cảng đã nhiều ngày mà không thấy ai liên hệ để cấp dầu, bốc hàng trong khi điện thoại với một người tên là Jacson - đại diện Cty thì ông ta bảo tàu cứ chờ để họ thu xếp. Gần 2 tuần kể từ khi tàu đến cảng, Cty điện thoại cho người viết xin tư vấn.

Nghe qua sự việc, người viết bảo rằng khả năng lừa đảo là khá cao. Ngay hôm sau, DN Việt phải lên đường đi Malaysia. Đến nơi, theo địa chỉ "DNMalaysia" nêu trong hợp đồng thì đó là một... hiệu sách! "Chi nhánh" của họ nêu trong hợp đồng ở phía nam Malaysia thì không tìm thấy vì họ ghi kiểu như "quận "Ba Đình" TP HCM!

Kết quả, sau gần một tuần nữa "nằm chơi", tàu phải rời cảng mà không có hàng và đoàn đi tìm Cty lừa cũng "lên đường về nước" và đến nay cảnh sát Malaysia chưa tìm ra thủ phạm.

 

Hệ lụy DN chịu

Vì vậy, khi giao dịch quốc tế, bài học đầu tiên của các DN Việt là điều tra người mua. Đây là điều khoản mà vẫn còn môt số thương nhân chưa quan tâm đúng mức. Với tên Cty đầy đủ trong hợp đồng, không khó để tìm hiểu qua website, gọi điện thoại, nhắn tin tìm hiểu, yêu cầu họ gửi đăng ký kinh doanh của Cty... chưa kể đến việc nhờ sứ quán, thương vụ ta ở nước sở tại tìm hiểu giúp.

Bên cạnh đó, giao hàng cho tàu mà không lấy vận đơn làm bằng chứng giao hàng, bằng chứng về hợp đồng vận chuyển bằng vận đơn theo pháp luật Việt Nam và quốc tế thì sẽ gặp nhiều khó khăn khi đòi bồi thường, chưa kể là với vận đơn đích danh khi được ký phát thì quyền sở hữu hàng hóa đã thuộc về người mua.

Thêm nữa, trong kinh doanh những hợp đồng quá “hời” các DN Việt cũng cần phải cảnh giác cao vì nó tương tự... miếng ngon trong bẫy chuột!

 

Ngô Khắc Lễ - Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC)

Theo báo Diễn đàn Doanh nghiệp

 

 

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • TS.Trần Đình Thiên: Kinh tế Việt Nam ổn định rất cao 16/05/2019 13:47

    Có thể thấy, cho đến hết năm 2018 và chuyển sang 2019, kinh tế Việt Nam giữa một thế giới bất ổn và xu thế đi xuống thì rất lạ lùng là vẫn tăng trưởng tốt và ổn định rất cao.

  • Đã đến lúc phải vượt qua rào cản 16/05/2019 11:52

    Nâng trần tỷ lệ vốn ngoại (FOL) lên 100%, cho sử dụng công cụ chứng chỉ lưu ký không có quyền biểu quyết (NVDR) là cách thu hút vốn của nhà đầu tư ngoại, giải bài toán thiếu vốn cho DN...

  • Mở cửa chính sách để hàng không cất cánh 16/05/2019 11:49

    Tiềm năng cho ngành hàng không Việt Nam còn rất lớn, tuy nhiên để thị trường hàng không phát triển mạnh hơn, cần sớm hoàn thiện hành lang pháp lý để thị trường thực sự “mở”...

  • Giải pháp tài chính cho doanh nghiệp trong bối cảnh hội nhập 14/05/2019 11:27

    Bộ Tài chính luôn quan tâm, tiếp tục lắng nghe ý kiến từ phía cộng đồng doanh nghiệp nhằm tháo gỡ vướng mắc về thuế, điều chỉnh và hoàn thiện chính sách tài chính.

  • Hổ Việt Nam Đón vốn FDI 2.0 14/05/2019 11:19

    Trở thành nền kinh tế tăng trưởng cao nhất châu Á giúp Việt Nam tiếp tục đón dòng vốn FDI rất lớn.

  • Xuất khẩu sang Australia: Doanh nghiệp Việt Nam chỉ cần khảo sát Sydney và Melbourne? 14/05/2019 11:07

    Trong vài năm gần đây, cộng đồng doanh nghiệp Australia ngày càng quan tâm nhiều tới thị trường Việt Nam và ngược lại. Tuy nhiên, kim ngạch xuất khẩu hàng hóa Việt – Australia chưa xứng với tiềm năng. Việc nhận diện tiềm năng cũng như những thách thức của thị trường này nhằm tìm ra hướng đi hợp lý là điều quan trọng đối với DN Việt.

  • Diễn đàn toàn cảnh ngân hàng năm 2019: Để ngân hàng Việt vươn xa 09/05/2019 08:39

    "Ngân hàng Nhà nước đang thông minh lên và thông minh nhất"- Đây là nhận xét mà TS.Võ Trí Thành dành cho Ngân hàng Nhà nước khi nói về các giải pháp chính sách tiền tệ mà cơ quan này áp dụng trong thực tế thời gian gần đây. 

  • Siết chặt kỷ luật đối với các tập đoàn kinh tế Nhà nước 09/05/2019 08:34

    Đánh giá về thực trạng của các doanh nghiệp (DN) Nhà nước trong nhiều năm qua, các chuyên gia kinh tế và đại diện lãnh đạo nhiều bộ, ngành cho rằng, xét về tổng thể, đây là khu vực kinh tế có hiệu quả sản xuất kinh doanh hạn chế, chưa tương xứng với nguồn lực được Nhà nước đầu tư; thậm chí còn nợ nần thua lỗ và thất thoát lớn.

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC