Góc nhìn trọng tài viên

Nhìn lại 2017, cải cách thể chế quyết liệt là lựa chọn duy nhất

27/12/2017 10:27

Báo cáo tăng trưởng kinh tế năm nay cho biết tăng mức kỷ lục là 6,7%, nhưng giới nghiên cứu không mấy lạc quan về con số này, thậm chí có cái nhìn ưu tư hơn về nền kinh tế.

Không phải con số tăng trưởng cao luôn phản ánh lên sự tốt lành của nền kinh tế đất nước, mà phải phân tích từng góc độ khác nhau thì mới thấy được bản chất của con số tăng trưởng.

Trong các khu vực kinh tế của Việt Nam, năm qua khu vực FDI ăn ra làm nên nhất, mà theo các chuyên gia kinh tế, là bởi khu vực này ít bị trói buộc bởi các thể chế, chính sách trong nước. Nhưng khi các doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài xuất khẩu mạnh thì cũng chính họ gia tăng nhập khẩu. Vì sự gia tăng nhập khẩu đó dẫn đến mất cân bằng cán cân thương mại, nhập siêu của Việt Nam vẫn cao.

Khu vực FDI thâm dụng lao động nhưng phần lớn là máy móc, dây chuyền lắp ráp cũ, không giúp cho nền kinh tế hấp thu những công nghệ mới, thu nhập của người lao động còn thấp. Vậy thì sự tăng trưởng của khu vực FDI không mang lại hiệu quả cao cho nền kinh tế. Đất nước đang cần các cơ hội tiếp cận với các dây chuyền sản xuất và thiết bị công nghệ cao, hệ thống quản trị hiện đại, nếu như các doanh nghiệp FDI chỉ khai thác thị trường lao động giá thấp mà không tạo được sức lan tỏa của công nghệ đến nền kinh tế, thì sự có mặt của họ và sự tăng trưởng do họ tạo ra không phải là tích cực hoàn toàn.

Khu vực kinh tế quốc doanh tưởng cũng không cần nói nhiều, điều mà họ làm được quá ít so với tiềm năng và lợi thế họ có trong tay, ở đây tui không dám bàn đến các “cục cưng” của nhà nước.

Khu vực được chờ đợi nhất là kinh tế tư nhân, nhưng các chỉ số tăng trưởng không như kỳ vọng. Chính phủ có nhiều chính sách tháo gỡ khó khăn, tác động tích cực đến các doanh nghiệp, nhưng rõ ràng, chính sách cần có thời gian để có “độ thấm”, không thể ban hành hôm nay là ngày mai có tác dụng. Có điều, thời gian chờ đợi phải rút ngắn, không thể cứ kéo dài chờ độ thấm để rồi trì trệ, chậm chạp, bởi vì cho dù chính sách tốt đẹp cũng trở thành vô ích.

Tiến sĩ Lê Đăng Doanh, Trọng tài viên Trung Tâm Trọng Tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) đưa ra nhận định, Việt Nam đang đứng trước bước ngoặt phải có cải cách thể chế mạnh mẽ khi tiến hành hội nhập. Lý do là nền kinh tế đã hội nhập rất sâu rộng, nhưng thể chế kinh tế thị trường và cạnh tranh đều chưa đáp ứng được yêu cầu và tiêu chuẩn quốc tế. 

Việt Nam đã đưa ra khái niệm “cải cách thể chế kinh tế” nhiều năm nay, nhưng chuyển biến trên thực tế rất chậm, cộng đồng doanh nghiệp chưa thụ hưởng được nhiều sản phẩm cải cách có chất lượng. Một số quyết định cắt giảm điều kiện kinh doanh hay sẽ giảm thủ tục kiểm tra chuyên ngành chẳng thấm vào đâu so với yêu cầu thay đổi. Cải cách không chỉ là những chuyển động cục bộ, mà phải từ thể chế, bằng một khung pháp lý mới, hiện đại và văn minh, phù hợp với đòi hỏi của thực tiễn thị trường, với pháp lý và thông lệ quốc tế trong thời kỳ hội nhập và toàn cầu hóa.

Phải cải cách thể chế mạnh mẽ, quyết liệt hơn, đó là lựa chọn duy nhất.

Nhưng, chính sách được ban hành thì phải có con người thực thi, lực cản chính là ở đội ngũ công chức, như Tiến sĩ Trần Du Lịch - Phó Chủ tịch Trung Tâm Trọng Tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) - cảnh báo, rằng cải cách thể chế kinh tế gắn với nền hành chính công và tài chính công. Quốc hội sửa Hiến pháp, ban hành hàng trăm đạo luật nhưng thể chế vẫn không hoàn hảo vì phải thông qua bộ máy, con người.

“Còn bộ máy như thế này thì chính sách không thể đi vào cuộc sống được”. ông Trần Du Lịch khẳng định như vậy.

Tui quá nhất trí với ông Lịch luôn.

Theo Trần Quí Thanh đăng trên blog Trần Quí Thanh ngày 26/12/2917.

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • Lại nóng việc đối tác ngoại lừa doanh nghiệp Việt 24/01/2018 14:14

    Cuối tuần qua, Bộ Công Thương đã phát đi cảnh báo hiện tượng lừa đảo chiếm tiền đặt cọc của một số doanh nghiệp (DN) Thái Lan trong quá trình nhập khẩu (NK). Đây tiếp tục là bài học cho các doanh nghiệp (DN) Việt Nam, không thể lơ mơ khi làm ăn với đối tác ngoại. Những “quả lừa” sẽ còn kéo dài ra nếu DN cứ non nớt trên thương trường quốc tế.

  • Triển vọng và điều kiện sử dụng chứng cứ kinh tế trong xử lý các vụ việc cạnh tranh 24/01/2018 11:13

    Năm 2016, Việt Nam đã xây dựng và công bố kế hoạch hành động thực hiện Chương trình nghị sự mới về cải cách cơ cấu của Diễn đàn Hợp tác kinh tế châu Á – Thái Bình Dương (APEC) (RAASR) giai đoạn 2016-2020. Trong khuôn khổ Kế hoạch hành động nói trên, Viện Nghiên cứu quản lý kinh tế Trung ương (CIEM) tổ chức Khóa tập huấn về “Triển vọng và điều kiện sử dụng chứng cứ kinh tế trong xử lý các vụ việc cạnh tranh”, từ ngày 18 – 20/01/2018 tại thành phố Đà Nẵng. 

  • Mất hàng triệu USD mỗi năm từ thương mại quốc tế 22/01/2018 11:07

    TS. Nguyễn Xuân Minh, trọng tài viên Trung tâm trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) cũng chỉ ra rằng, qua hàng loạt các vụ khiếu kiện tại VIAC thời gian qua cho thấy, xu hướng chủ quan của các DN nội địa Việt Nam trong các giao dịch thương mại quốc tế đang ngày càng gia tăng. Nhiều vụ khiếu kiện xuất phát từ nguyên nhân các DN Việt Nam thực hiện ký kết thương mại qua hệ thống thương mại điện tử nhưng không kỹ càng trong khâu lựa chọn đối tác, không kiểm chứng nguồn thông tin về đối tác và không thực hiện các biện pháp đảm bảo thực hiện hợp đồng. 

  • Hướng tới thu hút FDI có chọn lọc 17/01/2018 11:29

    Thu hút vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) là một trong những điểm sáng ấn tượng nhất của Việt Nam trong năm 2017. Điều này cho thấy, Việt Nam ngày càng khẳng định được sức hấp dẫn của một quốc gia năng động, giầu tiềm năng, lợi thế về thị trường, vị trí địa lý, tài nguyên... Chuyên gia kinh tế Trần Đình Thiên cho rằng, để phát huy đúng tầm của một nền kinh tế mở cửa như Việt Nam thì đây là thời điểm chúng ta khẳng định đẳng cấp của mình, khẳng định “chất” chứ không nên chạy theo số lượng. 

  • Tăng năng suất hướng tới phát triển bền vững 15/01/2018 19:39

    Mặc dù tăng trưởng kinh tế của Việt Nam được duy trì liên tục ở mức tương đối cao trong hơn mười năm qua, nhưng tốc độ lại có xu hướng giảm dần. Theo các chuyên gia, tăng năng suất không ổn định, đã khiến tốc độ tăng trưởng kinh tế chỉ giữ được ở mức vừa phải. Điều này cho thấy, tăng năng suất ngày càng có vai trò quan trọng đối với tăng trưởng kinh tế của Việt Nam.

  • Hãy chú ý khi sử dụng phương thức trả hàng điện tử 10/01/2018 08:37

    Vận đơn điện tử và phương thức trả hàng điện tử (ERS - Electronic Release System) ngày càng được sử dụng rộng rãi. Tuy vậy, người vận chuyển theo vận đơn có thể gặp rủi ro “trả hàng (giao hàng) nhầm” nếu không chú ý thích đáng khi sử dụng phương thức này vì rủi ro pháp lý do tòa án có quan điểm khác với cách hiểu thông thường về trả hàng điện tử.

  • Từ cà phê “Xin Chào” đến cà phê khởi nghiệp 04/01/2018 09:43

    Hy vọng một năm mới sẽ không còn hiện tượng cà phê “Xin Chào”, sẽ làm phong phú hơn Cà phê doanh nhân , làm sâu sắc hơn Cà phê khởi nghiệp. Con đường cải cách đã mở và đang chờ sự tăng tốc của Nhà nước, người dân và doanh nghiệp.

  • Tạo sân chơi bình đẳng cho doanh nghiệp 04/01/2018 09:38

    Sau 12 năm ra đời, năm 2017, lần đầu tiên Luật Cạnh tranh đã được Bộ Công Thương sửa đổi với mục tiêu có được hệ thống pháp lý đủ mạnh, tạo môi trường đầu tư công bằng cho tất cả các nhà đầu tư trong và ngoài nước, phù hợp với xu thế hội nhập kinh tế quốc tế.  

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC