Góc nhìn trọng tài viên

Việt Nam không có các dự án PPP thật sự?

05/12/2018 14:40

Ông Tony Foster, Luật sư của công ty luật Freshfields Bruckhaus Deringer, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC) đánh giá rằng hầu như không có bất kỳ dự án nào tuân theo cơ chế PPP quy định tại Nghị định 15 và Nghị định 63 (Quy chế PPP).

Việt Nam không có các dự án PPP thật sự?

“Thông tin đầy đủ nhất mà chúng tôi có được cho thấy không có dự án PPP nào nhận được nguồn vốn hỗ trợ bù đắp thiếu hụt tài chính căn cứ theo Nghị định 15.

“Mặc dù có nhiều sự nhầm lẫn trên báo chí về tên gọi của PPP, chúng tôi  không biết có bất kì dự án PPP nào theo Quy chế PPP đã được hoàn thành bởi các nhà tài trợ tư nhân hoặc là dự án được các ngân hàng tư nhân hỗ trợ tài chính”, ông Tony Foster nói.

Theo ông Tony Foster, lí do Việt Nam không có các dự án PPP thật sự có rất nhiều. Chẳng hạn như PPP rất phức tạp; sự hỗ trợ của nhà nước là có hạn, vì vậy chắc chắn sẽ phát sinh các vấn đề chính trị; chưa đủ thời gian xây dựng một đội ngũ chuyên gia là những người có thể quản lý chương trình…

Ông Tony Foster cho rằng các vướng mắc chính đối với PPP hiện nay là không có hướng dẫn hoặc cẩm nang hướng dẫn về việc làm thế nào để nhận được nguồn vốn hỗ trợ bù đắp thiếu hụt về tài chính, do đó các nhà đầu tư tư nhân và ASAs không biết làm thế nào để được hỗ trợ.

Bên cạnh đó, việc không có các nguyên tắc cung cấp nguồn vốn hỗ trợ bù đắp thiếu hụt về tài chính đã khiến nhiều nhà tài trợ và ASAs cho rằng PPP sẽ cần rất nhiều thời gian. Vì thế, dường như là họ không mặn mà lắm với PPP.

Ngoài ra, ông cũng cho rằng PPP quá nguyên tắc. Các quy chế BOT phát huy hiệu quả trong ngành điện vì quy chế này khá chung chung và có thể được giải thích linh hoạt khi cần thiết, còn lại “rất khó để có thể đáp ứng kịp thời các yêu cầu”.

“Hoạt động đấu thầu gặp nhiều khó khăn và không hiệu quả cho Việt Nam hơn các dự án được thương lượng/đàm phán riêng”, ông Tony Foster nhấn mạnh.

Theo báo cáo của Nhóm Công tác Cơ sở hạ tầng, PPP hiện còn nhiều vấn đề tồn tại cần được giải quyết, như các quy định mang tính ấn định và chưa mang tính định hướng kết quả. Ví dụ để chuẩn bị một dự án PPP mà một cơ quan nhà nước có thẩm quyền có thể đưa ra đấu thầu, cơ quan đó phải tiến hành và phê duyệt các tài liệu gồm: báo cáo đánh giá tác động môi trường, thiết kế cơ sở của dự án, công nghệ sử dụng trong dự án.

Tuy nhiên, ở giai đoạn lập báo cáo nghiên cứu khả thi của một dự án PPP, các nội dung chi tiết của dự án chưa được làm rõ mà nó phụ thuộc vào kết quả của kết quả đấu thầu sau đó. Cơ quan nhà nước có thẩm quyền gặp khó khăn khi giải quyết các yêu cầu này của các văn bản pháp luật, dẫn đến những chậm trễ đáng kể trong quá trình chuẩn bị dự án.

Nhóm Công tác cho rằng Luật PPP mới nên có một cách tiếp cận khác theo hướng xem xét các dự án PPP từ góc nhìn thị trường và thương mại, thay vì góc nhìn của dự án đầu tư công hoặc đầu tư tư nhân truyền thống.

“Luật mới có thể yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền đưa ra các tiêu chí mong muốn và cam kết sự hỗ trợ từ nhà nước. Nhà đầu tư tham gia đấu thầu được tự do cơ cấu dự án theo cách thức tốt nhất để đạt hiệu quả mong muốn và tuân thủ pháp luật hiện hành”, báo cáo viết.

Một vấn đề khác nữa mà các dự án PPP gặp phải là việc xác định nguồn vốn hỗ trợ bù đắp thiếu hụt tài chính cho các dự án. Vì việc chuẩn bị đề xuất dự án đòi hỏi nhiều chi phí và nguồn lực, việc không có các quy định rõ ràng về các nguồn vốn bù đắp thiếu hụt tài chính sẽ khiến cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền hoặc nhà đầu tư không mặn mà với việc chuẩn bị dự án.

Nhóm Công tác kì vọng rằng Luật PPP mới nên làm rõ các vấn đề liên quan đến các bảo đảm và bảo lãnh đối với dự án cũng như các nguyên tắc về chuẩn bị và giải ngân nguồn vốn hỗ trợ bù đắp tài chính cho dự án.

Bên cạnh đó, liên quan đến việc cấp giấy chứng nhận đăng kí đầu tư, Nhóm Công tác cũng kì vọng Luật PPP mới sẽ quy định nhà đầu tư sẽ được tự động cấp giấy chứng nhận sau khi hoàn tất việc đàm phán và ký tắt hợp đồng dự án, bởi giáy chứng nhận là giấy phép quan trong ghi nhận quyền của các nhà đầu tư đối với dự án.

Tào Minh, Vietnamfinance

Share Post
MỘT SỐ TIN TỨC KHÁC
  • “Áp trần” hạn mức giải ngân trực tiếp: Khó cho cả ba bên 11/04/2019 10:04

    Cơ quan quản lý Nhà nước sẽ khó kiểm tra, giám sát và quan trọng hơn là khó đạt được mục tiêu đẩy lùi “tín dụng đen”; các Công ty tài chính (CTTC) bị bó hẹp phạm vi và phương thức hoạt động còn khách hàng có nhu cầu thì khó tiếp cận nguồn vốn.

  • Rút đề xuất sửa Luật Đất đai: Tiếc nuối tấm áo chật chưa kịp thay 11/04/2019 10:00

    Việc tạm rút dự án Luật Đất đai ra khỏi Chương trình xây dựng Luật năm 2019 sẽ ít nhiều gây ra sự hụt hẫng cho người dân, nhà đầu tư - những người đang kỳ vọng, chờ đợi Luật được sửa đổi.

  • Bao giờ doanh nghiệp không cần dấu? 11/04/2019 08:51

    Quy định doanh nghiệp không cần con dấu trong dự thảo Luật Doanh nghiệp sửa đổi rất khó được áp dụng khi vẫn còn tư duy thích quản lý.

  • Giảm thuế thu nhập doanh nghiệp: Chủ trương tốt nhưng... chưa đủ 10/04/2019 09:45

    Ngoài việc giảm thuế thu nhập doanh nghiệp, cần gia tăng những giải pháp hỗ trợ để nâng cao năng lực cạnh tranh thực sự của doanh nghiệp.

  • Thêm chất xúc tác cho M&A ngân hàng 08/04/2019 09:03

    Áp lực phải tăng cường năng lực tài chính để đáp ứng các quy định như chuẩn Basel 2, chiến lược phát triển ngành Ngân hàng… đã khiến không ít NHTM tính đến phương án mua bán - sáp nhập (M&A).

  • Sửa Thông tư 43: Cả khách hàng lẫn công ty tài chính đều chịu thiệt? 08/04/2019 08:58

    Theo luật sư Trương Thanh Đức, Trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), cần phải hết sức cân nhắc sử dụng các biện pháp nhằm giới hạn việc phát triển tín dụng tiêu dùng của Công ty tài chính...

  • Sức mạnh của doanh nghiệp là vị thế, sức mạnh của quốc gia 04/04/2019 09:49

    Cần đổi mới tư duy về vai trò và chức năng của Nhà nước, vì còn rất nhiều rào cản cần gỡ bỏ, hay nói đúng hơn, còn nhiều dư địa để thúc đẩy phát triển kinh tế.

  • Thế và lực của dầu khí - Góc nhìn chuyên gia 03/04/2019 17:14

    Ngành Dầu khí đang đối mặt với rất nhiều khó khăn: trữ lượng dầu suy giảm; cạnh tranh trên thị trường ngày càng gay gắt; giá dầu ở mức thấp kéo dài… Trong khi đó, cơ chế quản lý ngành Dầu khí bộc lộ nhiều bất cập, không còn phù hợp thực tiễn…Phóng viên Báo Năng lượng Mới đã có cuộc trao đổi với các chuyên gia kinh tế, luật gia về một số giải pháp tháo gỡ khó khăn, vướng mắc, tạo động lực phát triển cho doanh nghiệp Nhà nước (DNNN) nói chung và Tập đoàn Dầu khí Việt Nam (PVN) nói riêng. 

    Đăng ký nhận tin thư từ VIAC